تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ايران در زمان شاه صفى و شاه عباس دوم ( فارسي ) — صفحة 467

مساهمون:

ص٤٦٧
بيوتات به امر مزبور « 1 » قيام نمايند و طرف جنوبى كه به سمت دروازهء ماشور « 2 » مشهور بود به شش قسم انقسام و انجام آن به عهدهء سعى و اهتمام امراى عظام ، يعنى مرتضى قلى خان قاجار سپهسالار لشكر ظفر اثر و بيگلربيگى قلمرو علىشكر و پير بوداق خان پرناك امير الامراى مملكت آذربايجان و مهدى قلى خان شاملو ايشيك آقاسى ديوان و حاكم رى و طهران و كلبعلى خان افشار حاكم اورمى و فراه و اوتار خان حاكم ايل چمشگزك و آقا خان مقدّم و بيرام على خان حاكم نيشابور گرديد . و چون بىدولتان قلعه‌دار « 3 » از جوش و خروش آتش دستى عساكر نصرت مدار خبردار گرديدند ابواب آن « 4 » قلعهء خيبر شعار را چون درهاى نجات و خلاص بر روى خود بسته در پس ديوار انتظار اجل نشستند . و جنود ظفر قرين دست جرأت به كندن نقب و جر و بردن سيبه از آستين بر آورده بنياد فرهاد دستى كردند و در زير زمين راههاى پهناور به جهت مرور و عبور جنود فتح و ظفر ترتيب مىدادند . و اگر بعضى از مواضع حفر جر و سيبه به آب مىرسيد به حكم آتش دستى سبدها گذاشته پرخاك كرده از آن مىگذشتند تا به بلدى تأييد الهى و راهنمايى اقبال بىزوال شاهنشاهى در اثناى « 5 » آتش دستى غازيان كوه‌كن‌پيشه ، آوازهء آمد آمد اژدرهاى آتش فشان و توپهاى گران كه قلندر سلطان تفنگچى آقاسى به اتّفاق توپچيان و تفنگچيان به آوردن آن مأمور بودند در ميان غازيان [ 61 ] جان فشان انتشار يافته هر مورى مار و هر بىدست‌وپايى را دست و پا يكى « 6 » هزار شد و قلندر سلطان مشار اليه از جملهء آن كوههاى روان دو قبضه را كليد فتح الباب قلعه بست انگاشته در آنجا گذاشت و سه قبضهء ديگر را كه هريك گران‌سنگ‌تر از كوه گران و سبك‌خيزتر از آتش سوزان بودند در يازدهم شهر محرم الحرام سنهء تسع و خمسين بعد الالف [ 1059 ] به موكب ظفر اثر رسانيده در ساعت سعد به توپخانه‌ها كه در برابر برج و بارهء حصار مهيّا ساخته بودند كشيدند . و تفنگچى آقاسى مشار اليه
هامش
( 1 ) . الف ، ب : مذكور . ( 2 ) . قصص الخاقانى ، ج 1 ، ص 351 : « دروازهء منشور » . ( 3 ) . الف ، ب : قندهار . ( 4 ) . الف ، ب : « آن » ندارد . ( 5 ) . الف ، ب : « آتش دستى سبدها . . . اثناى » ندارد . ( 6 ) . الف ، ب : « يكى » ندارد .
ايران در زمان شاه صفى و شاه عباس دوم ( فارسي ) — صفحة 467 | محمد يوسف واله قزوينى اصفهانى