بازگشتند و بدينگونه سلطهء سروران بر بردگان از ميان رفت ، ولى بردگان به ذلّت و بردگى خو گرفته بودند .
من يهن يسهل الهوان عليه * مالجرح بميّت إيلام « * »
لذا تعداد زيادى از اين بردگان به ارباب خود رجوع كردند و چنين اظهار داشتند : « ما ، در واقع مخالف پياده كردن قانون منع بردهدارى هستيم بلكه ، خواستاريم كه صاحبان ما ، ما را همچنان به بردگى بگيرند . » دليل اين مسأله آن بود كه بردگى و بندگى در روح ايشان ريشه دوانده بود . اگر امامان معصوم ( ع ) ، و پيش از ايشان پيامبر اكرم ( ص ) و نيز قبل از پيامبر ( ص ) انبياى الهى ، مردم را رها مىكردند ، در اين صورت مردم از جانب طاغوتهاى زمان به بردگى گرفته مىشدند و از آنجا كه هيچ انقلاب و جنبش و تغييرى هم صورت نمىگرفت ، در نتيجه هيچ پيشرفت و تمدّنى هم ايجاد نمىشد . انبياى الهى كسانى بودند كه از همان آغاز تاريخ ، آزادى را براى انسان به ارمغان آوردند و بذر آزادى و ايثار براى به دست آوردن آن را در جان انسانها افشاندند .
بدين ترتيب ائمّه ( ع ) توانستند افرادى صالح را تربيت كنند . كسانى كه به كربلا آمدند و در كنار امام حسين به جنگ پرداختند چه كسانى بودند ؟ اگر ايشان همچون ساير مردم كوفه مىبودند بايد در كنار يزيد قرار مىگرفتند . ائمّه ( ع ) كسانى بودند كه افرادى اينچنين پرورش مىدادند و ايشان را با عشق به آزادى و جهاد در راه خدا و ايمان به آخرت و ايثار براى اين امور تربيت مىكردند .
« تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي نُورِثُ مِنْ عِبادِنا مَنْ كانَ تَقِيًّا »
« * * »
ساختن انسان ، هدف انبيا و برنامه ائمّه
انبيا براى انسانسازى برانگيخته شدند و در همين جهت به تلاش برخاستند و سرانجام توانستند انسانهايى نمونه تربيت كنند ، اين افراد نمونه همان كسانى بودند كه انقلابها را پديد آوردند و براى تغيير اوضاع ايثار كردند . اين همان كار اساسى امام على بن الحسين ( ع ) بود ، كه بدان اقدام كرد .
امام در زندگيش چه كرد ؟
امام ، در امّت روح ديانتى دميد كه ترك و طاغوتها آمادگى براى بر پا داشتن حكومت الهى و
هامش
( * ) كسى كه خوار شود خوارى بر او آسان آيد ، زخم بر مرده زدن دردى ندارد .
( * * ) مريم / 63 ، اين همان بهشتى است كه ما خصوصا بندگان پاك و متّقى خود را وارث آن مىگردانيم .