امام و پيامهاى آسمانى همگى خواهان آن بودند كه امّت را تدريجا به سوى تعالى و كمال سوق دهند ، به گونهاى كه مردم خود بتوانند احكام و ارزشها را تطبيق دهند . امام نيز به عنوان يك بشر ، نيرو و علم و تقواى خود را براى امّت محروم ، به كار مىگرفت تا توانايى كافى را در اختيار ايشان بگذارد و امّت بتواند بر طبق قوانين و شرايط طبيعى به پا خيزد و انقلابى را تدارك ببيند .
اين نشانگر آن است كه امام با طرفداران خود به روشى عادى ارتباط داشته است ، همانطور كه جانبازيهاى دوستدارانش نيز حكايت بر آن دارد . مثلا يكى از دوستداران امام ، مدّت زيادى به عنوان خدمتكار نزد سندى بن شاهك به سر مىبرد تا بتواند به زندان امام راه يابد و ضمن ارتباط با ايشان ، ارتباط امام و دوستدارانشان را در بغداد فراهم سازد .
اين است آن روشى كه امام ( ع ) به آن ندا در مىداد ، روشى كه از قيام امّت به وسيلهء شكوفا شدن تواناييهاى درونى آن نشأت مىگرفت . واقعيّت اين است كه استمرار تسلّط حاكمان سركش ، گاهى به سبب نبودن مردم در صحنه است ، اگرچه اختلاف سردمداران حكومت طاغوتى ، خود موجب تضعيف حكومت مىشود زيرا حكومتى كه بر دوش گروهى از فرماندهان نظامى و سياسى و طرفداران سودجوى حكومت و افراد هوسباز بنا شود ، پس از مدّت كوتاهى منافع اين عدّه با يكديگر تعارض پيدا خواهد كرد . براى درك اين واقعيّت ، بايد جنگهاى فراوانى كه در زمان عبّاسيان به وقوع پيوسته است ، اعمّ از جنگهاى عبّاسيان با يكديگر يا برخوردهاى ايشان با دشمنان خودشان را از نظر بگذرانيم . براى مثال ، هارون الرشيد برادر زادهء خود عيسى را كشت و جعفر برمكى را سخت مجازات كرد و سپس به قتل رساند و فضل و محمّد و موسى را مجازات سختى داد و يحيى را زندانى ساخت و اطرافيان او را نابود كرد .
يحيى برمكى ، در زمان خود دوّمين شخصيّت امپراتورى اسلامى به شمار مىآمد . كشتن جعفر برمكى و مجازات برمكيان كار آسانى نبود چون زدن گردن جعفر برمكى موجب شد كه سرهاى بسيارى از تن جدا شود و عملا پس از او گردن افراد بسيارى زده شد .
تحليل و طبيعت اوضاع ، نشانگر آن است كه جعفر برمكى به تنهايى صحنه را ترك نكرد بلكه ، افراد بسيارى از فرماندهان و همنشينان و اطرافيانش را نيز به دنبال خود از صحنه خارج كرد .
اين حادثه به « مصيبت برامكه » معروف است كه مردم آن را به فال بد مىگيرند .
چرا هارون الرشيد در خراسان دفن شد ؟
هارون پس از مرگ ، در خراسان دفن شد زيرا وى حاكمى را به نام « على بن عيسى بن ماهان » به حكومت خراسان گماشته بود ، كه ستم فراوانى بر مردم خراسان روا مىداشت . پس