به دليل تماس بيشتر مسلمانان و مسيحيان در دوره جنگهاى صليبى ، اشيا و صنايع و هنرهاى زيباى بيشترى ، كه نمودار ذوق و سليقه مسلمانان بود ، وارد اروپا گرديد و شهرهاى ونيز ، جنوا و پيزا از مراكز بازرگانى و دادوستد اينگونه هنرها بوده است كه بىترديد ، اين اشياى زيبا با نقش و نگارهاى جالب خود در نقاشى مغربزمين بىتأثير نبوده است .
از چيزهاى ديگرى كه بيشتر مورد تحسين و تقليد نقاشان مغرب قرار مىگرفت ، تصاوير فرشها و لباسهاى گوناگون رايج در آن دوره بود . « 1 »
يكى از مشهورترين جامهاى اسلامى كه صورت انسانى بر آن نقاشى شده ، جامى است كه در گنجينه لوور فرانسه موجود است و معروف به جام « سنلوئى » است كه مدتها كودكان را در فرانسه با آن غسل تعميد مىدادند . « 2 »
از سده دوازدهم ميلادى به بعد ، همراه تأليفات ديوسكوريدس و جالينوس ، حيوانات افسانهاى در كليلهودمنه و مقامات حريرى با نقوشى تصوير شده كه از جهت قدرت نقاشى و رنگآميزى بهپاى نقاشىهاى غربى مىرسد و گاهى برتر از آنهاست . اين نسخهها و نقاشىهاى مينياتور ، ازنظر تاريخ فرهنگ و تمدن اسلامى در قرون وسطى از ارزش فراوانى برخوردار است . « 3 »
موسيقى ملل اسلامى
پيش از پايان سده دهم ميلادى ، چندان تفاوتى ميان موسيقى مسلمانان و موسيقى غرب وجود نداشته است . هنگامى كه اختلاف موسيقى شرقى و اروپايى اندك بود ، دورهاى بوده است كه هر دو مكتب ، مقياس فيثاغورس را بهكار مىبستند و از سبك يونان و سوريه استفاده مىكردند . آنچه مسلم است ، پيش از ظهور اسلام موسيقى اعراب تحتتأثير موسيقى ايران و روم شرقى قرار داشت كه هر دو مقياس فيثاغورس را بهكار مىبردند . با توجه به تغييرات جديدى كه در اوزان موسيقى پيدا شد ، گامهاى فيثاغورس دوباره متداول شد . « 4 »
هامش
( 1 ) . گوستاو لوبون ، تاريخ تمدن اسلام و عرب ، ص 637 - 634 .
( 2 ) . همان ، ص 636 و 637 .
( 3 ) . ارنست كونل ، هنر اسلامى ، ص 87 و 88 .
( 4 ) . توماسواكر آرنولد و آلفرد گيوم ، ميراث اسلام ، ص 135 و 136 .