وى مىافزايد : براى امور جارى بيمارستان ( تهيهء غذا و دارو و خريد لوازم مورد نياز ) روزى سى دينار بودجه مقرر گرديده است . به بيماران دو دست لباس داده مىشود كه يكى را به هنگام روز و ديگرى را شبانگاه مىپوشند . به بيماران مستمند نيز پس از ترخيص پولى داده مىشود كه بتوانند با آن مدتى زندگى كنند تا كارى بيابند . در محيط بيمارستان ، فقير و غنى لباس مشابه هم دربرمىكنند و تحت درمان يكسان قرار مىگيرند . اين بيمارستان ، خارجيانى را نيز كه در مراكش بيمار مىشوند ، مىپذيرد . « 1 »
بيمارستانهاى ايران در دوران اسلامى
ايران پس از مرگ يزدگرد سوم ( 31 ق ) تا سال 247 هجرى - كه حكومت يعقوب ليث صفارى در سيستان آغاز مىشود - جزئى از قلمرو اسلامى بود . در اين دوران ، تاريخ ايران با تاريخ جهان اسلام به هم پيوسته بود و امراى عرب مسلمان بر استانهاى مختلف اين سامان حكومت مىكردند . پس از قيام يعقوب در سيستان ، بهتدريج ساير نواحى ايران نيز استقلال خود را بهدست آوردند و سلسلههاى مختلف ايرانى يا تُركنژاد در قسمتهاى مختلف اين مملكت به حكومت رسيدند . البته استقلال واقعى و وحدت ملى ايرانيان تنها پس از قيام شاه اسماعيل صفوى و به سلطنت رسيدن وى در تبريز ( 907 ق ) تحقق يافت . در ايرانِ بعد از اسلام ، انديشه و تمدن اسلامى همواره حاكم بود كه اين خود در شكوفايى علوم و فنون در ايران تأثيرى عميق داشته و دارد . « 2 »
اينك بهاختصار بهشمارى از بيمارستانهاى مهم ايران تا دوران ايلخانان مغول ( قرن هشتم هجرى ) مىپردازيم .
الف ) بيمارستان رى
در كتاب حدود العالم مِنالمشرق الىالمغرب - كه مؤلف آن ناشناخته است - دربارهء رى چنينآمده :
هامش
( 1 ) . همان ، ص 256 .
( 2 ) . حسن تاجبخش ، تاريخ دامپزشكى و پزشكى ايران ، ج 2 ، ص 167 .