33 ] قال : الخير إن علمت أن عنده مالا .
( 3461 ) 8 - محمّد بن يحيى ، عن أحمد بن محمّد ، عن عليّ بن الحكم ، عن معاوية بن وهب قال : سألت أبا عبد اللّه عليه السّلام عن مكاتبة أدّت ثلثي مكاتبتها و قد شرط عليها إن عجزت فهي ردّ في الرقّ . و نحن فى حلّ ممّا أخذنا منها . و قد اجتمع عليها نجمان . قال : تردّ و تطيب لهم ما أخذوا منها . و قال : ليس لها أن تؤخّر النجم بعد حلّه شهرا واحدا إلّا بإذنهم .
( 3462 ) 10 - أبو عليّ الأشعريّ ، عن محمّد بن عبد الجبّار ، عن صفوان ابن يحيى ، عن ابن مسكان ، عن الحلبيّ ، عن أبي عبد اللّه عليه السّلام في قوله عزّ و جلّ :
« فَكاتِبُوهُمْ إِنْ عَلِمْتُمْ فِيهِمْ خَيْراً »
قال : إن علمتم لهم مالا و دينا .
شرح
صنعت مالى تهيه كند و خودكفا گردد .
* ( 3461 ) * 8 - به ابو عبد الله صادق ( ع ) گفتم : كنيزى از بهاى آزادى خود دو سوم آن را پرداخته است ، اما خواجه در سند آزادى او شرط كرده است كه درصورت درماندگى به بردگى بازگردد و مبلغ دريافتى بر او حلال باشد . اينك كه دو قسط سند تأخير افتاده است ، آيا خواجهء او مىتواند سند آزادى را ابطال كند ؟ ابو عبد الله گفت : قانونا سند ابطال مىشود و كنيز مزبور به بردگى بازمىگردد و مبلغ دريافتى بر خواجهء او حلال خواهد بود .
ابو عبد الله گفت : كنيز مزبور نمىتواند حتى يك قسط خود را عقب بيندازد مگر با اجازهء خواجهاش .
* ( 3462 ) * 10 - از ابو عبد الله صادق ( ع ) پرسيدم : خداوند - عز و جل - كه مىفرمايد : « اگر خيرى در وجود بردگان سراغ داريد ، با آنان سند آزادى به امضا برسانيد » . چهگونه خيرى منظور شده است ؟ ابو عبد الله گفت : اگر تشخيص بدهيد كه توان مالى و دين و ايمان دارد ، سند آزادى او را امضا كنيد .