حلال آن حسابرسى و در حرامش مجازات است . هر كس در آن توانگر شود ، گرفتار و آن كس كه در آن نيازمند شود ، غصه دار گردد و هر كس براى آن كوشش كند ، از دستش مىرود و هر كس از [ كوشش در ] آن بنشيند ، به او رو كند ، و هر كس بر آن بصيرت پيدا كند ، او را بينا ، و هر كس متوجّه [ زينتهاى ] او شود ، او را كور مىكند .
محاسبهء نفس
و از گفتار حضرت عليه السلام اين سخن است :
مَنْ حاسَبَ نَفسَهُ رَبحَ وَمَنْ غَفلَ عَنْها خَسِرَ وَمَنْ خافَ أمِنَ وَمَنْ إعتبَرَ أبصَرَ وَمَنْ أبْصَرَ فَهِمَ وَمَنْ فَهِمَ عَلِمَ وَصَديقُ الجاهِلِ في تَعَبٍ ؛ « 1 »
هر كس از خود حساب كشيد ، بهره برد و هر كس از آن غافل شُد ، زيان كرد . هر كه ترسيد ، ايمنى يافت و هر كس عبرت گرفت ، بينا شد . هر كس بينا شد ، فهميد ، و هر كه فهميد ، دانست و دوست نادان در سختى است .
شريف رضى ابوالحسن ، داراى اصالت دو طرف ( پدر و مادر ) مىگويد : و اگر در اين بخش كه ذكر شد ، جز اين كلمهء پايانى نبود ، كافى بود كه درخششى نافذ و حكمتى رسا باشد ، و شگفت نيست كه حكمت از چشمهاش بجوشد و سخنورى در بهار خود شكوفا شود .
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه ، فيض الاسلام ، 1180 ، ح 199 . .