سايب در آن است و روبهروى ساختمان محمدبن سليمان واقع شده . اين گردنه را « شعباللام » مىگويند كه همان قنفذبن زهير از بنىاسدبن خزيمه است و اين همان گردنهاى است كه وقتى از مكه به سوى منا مىرويد ، در طرف چپ شما بالاى ديوار « خرمان » واقع است و در حال حاضر ، « دارالخلعيين » بنىمخزوم در آنجا قرار دارد . در اين گردنه مسجدى است كه مىگويند پيامبر صلى الله عليه و آله در آن نماز گزارد و امروز حضرمىها در موسم حج وارد آن مىشوند . « 1 » اين مسجد در حال حاضر بسيار خراب است و جز ديوار سمت قبله ، همهء ديوارهاى آن افتاده است و سنگى در آنجا وجود دارد كه روى آن نوشته شده : اين « مسجدالاجابه » است و عبداللَّهبن محمد در سال 720 آن را بازسازى كرد . من اين عبداللَّه بن محمد را نشناختم . طول اين مسجد از ديوار محراب تا ديوار روبهروى آن ، هجده ذرع آهنى است و عرض آن نيز به همين اندازه است و در حضور خودم اندازه گرفته شد . بسيارى از مردم در پِگاه نخستين شنبهء ماه ذى قعدهء هر سال به اينجا مىآيند . البته علت اين كه در چنين روزى به زيارت اينجا مىآيند ، بر من روشن نشد .
* از ديگر مساجد ، مسجدى است كه به آن « مسجدالبيعه » مىگويند . مراد همان بيعتى است كه به گفتهء دانايان انصار ، در حضور عموى پيامبر صلى الله عليه و آله ، عباسبن عبدالمطلب با وى بيعت كردند . « 2 » اين مسجد در نزديكى عقبه و اندكى پشت عقبه به طرف مكه در گردنهاى است كه در سمت راست راه منا قرار دارد . در اين مسجد دو سنگ نوشته هست كه در يكى مطلبى است به اين مفهوم : عبداللَّه اميرالمؤمنين كه خداى بزرگش بداراد ! - دستور بنيان اين مسجد ( مسجدالبيعه ) را داده است كه نخستين بيعت با رسول خدا صلى الله عليه و آله در حضور عباس بن عبدالمطلب ، در آن انجام گرفت و بر سنگ نوشتهء دوم ، مسجد البيعه شناسانده شده و اينكه در سال 144 ساخته شده است . اميرالمؤمنينِ ياد شده ، ابوجعفر
هامش
( 1 ) - اخبار مكه ، ج 2 ، ص 287 - 286
( 2 ) - اين همان بيعتى است كه به « بيعت عقبهء دوم » مشهور شد و علت مستقيم هجرت پيامبر صلى الله عليه و آله بوده است . نك : تاريخ طبرى ، ج 2 ، ص 361