وارد شود و در منزل خديجه بنت خُوَيلد در شب جمعه و در تولّد پيامبر صلى الله عليه و آله به هنگام غروب دوشنبه و در دار خيزران نزديك « مجتبى » در فاصلهء دو نماز مغرب و عشا و نيز زير سدره در عرفه ، هنگام غروب و در مسجد شجره روزهاى چهارشنبه و در مسجد متّكأ بامداد يكشنبهها و در جبل ثور به هنگام ظهر و در حِرا و ثَبِير در همه وقت و نيز در مسجد نحر دعا مستجاب مىگردد .
گفتنى است سخن استاد ما قاضى مجدالدين مبنى بر اين كه مسجدالبيعه در مِنا است ، چندان مسلّم و يقينى نيست ؛ زيرا اين مسجد در پشت عقبهاى به فاصلهء پرتاب يكتير يا بيشتر از مرز منا است . بسيارى نيز مىگويند مسجد البيعه جزو منا است ، به نظر مىرسد همان مسجدى است كه در جمرهء عقبه در سمت چپ كسى كه به منا مىرود ، واقع است كه ميان او و منا همان مقدار مذكور فاصله است . در ديوار رو به قبلهء اين مسجد دو تخته سنگ قرار دارد كه روى آن نوشته شده است « مسجدالبيعه » .
استاد ما قاضى مجدالدين محل سدره در عرفه و نيز مسجد شجره و متّكأ را مشخص نكرده و من نيز چيزى دستگيرم نشد . گمان مىكنم كه متّكأ مورد نظر ، همان جايى است كه ازرقى ياد كرده ؛ زيرا در روايتى كه سند آن به خودش مىرسد ، در بخشى با عنوان : « جاهايى از مكه كه نماز در آنها مستحب است و آثار و نشانهايى كه از پيامبر صلى الله عليه و آله در آن وجود دارد » مىگويد : از جملهء اين جاىها ، مسجدى در « اجياد » « 1 » است كه به آن « متكأ » گويند .
از جدّم احمدبن محمد و يوسفبن محمدبن ابراهيم شنيدمكه در پاسخ به پرسشى راجع به متّكأ و اينكه آيا درست است كه پيامبر صلى الله عليه و آله در آنجا تكيه داد ، منكر شدند و گفتند :
چنين خبرى را شنيدهاند . جدّ من همچنين گفت : از مسلمبن خالد زنجى و سعيدبن سالم قداح و چند تن از علما شنيدم كه مسألهء متّكأ از نظر ايشان چندان مسلّم و يقينى نيست
هامش
( 1 ) - اجياد ؛ همان جايى است كه اسبهايى كه خداوند براى حضرت اسماعيل عليه السلام رام كرد ، در آن قرار دادهشد ( معجمالبلدان ، ج 1 ، ص 105 ) و گفته مىشود اين جا ، از آن جهت اجياد ناميده شد كه از آنجا اسبان تيزرو ، همراه با سيمرغ ، بيرون شدند ( اخبار مكه ، ج 1 ، ص 82 ) .