غربى است و كسىكه ستارهء سُهيل را به هنگام طلوع ميان دو چشم خود و ستارههاى بناتنعش ( هفت خواهران ) را در هنگام غروب ، پشت سر و ستارهء نسر را به هنگام طلوع برگوش چپ قرار دهد ، در غرب شام ، رو به قبله ايستاده است و در مورد مدينه و دمشق و ميانههاى شام ، كسى رو به قبله است كه بنات نعش كبرى را به هنگام طلوع ، پشت گوش چپ و ستارهء جُدى را در پشت سر به سمت چشم و ستارهء هَقْعَه را به هنگام طلوع ، در سمت چپ خود و باد صبا را بر گونهء چپ و باد جنوب را مقابل صورت خود قرار دهد ، انشاءاللَّه تعالى رو به قبله ايستاده است .
براى مردم مصر و قسمتهاى بالا و سواحل پايينى آن ، اسوان و اسنا و قوص و فسطاط و اسكندريه و محلّه و دمياط و تنّيس و برقه و طرابلس و صفد و ساحلمغرب و اندلس و سرزمينهاى آن سو ، قبله در ميان ركن غربى و ناودان قرار دارد و كسىكه در اين سرزمينها ، ستارههاى هفت خواهران را ، در هنگام غروب ، پشت شانهء چپ خود قرار دهد يا همين ستارهها را در هنگام طلوع برگونهء چپ و ستارهء قطبى را برگوش چپ و طلوع زمستانى را رو به صورت خود و باد غربى را پشت شانهء راست خود قرار دهد ، انشاءاللَّه تعالى رو به قبله ايستاده است .
سمتِ قبله براى مردم شام در سرزمين بُجات و نُوبه و ميانههاى مغرب ، از جنوب مناطق سرسبز تا بلاد آفريقا و ميانهء سرزمينِ جريد ( در تونس كنونى ) تا اقيانوس اطلس كه شامل جدّه و عيذاب و جنوب اسوان مىشود ، در پايين ركن غربى تا دو سوم ديوار ركن غربى است و هركس در اين مناطق ، ستارهء ثريّا را به هنگام طلوع بر چشم چپ و باد صبا را بر چشم ( يا گونهء ) راست خود گرداند ، رو به قبله ايستاده است .
سمت قبله براى مردم جنوبِ سرزمين بُجات و سرزمين دهلك و سواكن و سرزمين بلين و نوبه تا سرزمين تكرور و ماوراى آنجا و سرزمينهاى آن ناحيه ، از بلاد سودان و غيره تا اقيانوس اطلس از پايين باب مسدود « 1 » تا دو سوم ديوار است و هركس ستارهء ثريّا
هامش
( 1 ) - همان درى است كه در پشت كعبه محاذى درِ كنونى آن به وسيلهء ابنزبير گشوده شد و حجاج پس ازكشته شدن وى ، آن را بست و از اينرو به آن « بابالمسدود » گفتند .