جنگهايى كه در راستاى تحكيم دين با خوارج داشتند ، مانع از اين كار شده باشد .
ازرقىبه هنگام سخن ازپوشش كعبه ، ازنوع پارچههاى « قباطى » ، « وصايل » ، « حَبرات » ، عصب و انماط ياد كرده است . « 1 » « قباطى » جمع قبطيه ( به ضم ) ، از پارچههاى نازك و سفيد مصرى است كه به قبطىهاى مصر نسبت داده شدهاست و ضمهء آن به خاطر تغيير نسبت است ، حال آن كه آن گروه از مصريان ، قِبطى ( و نه قُبطى ) نام دارند . « وصايل » پارچههاى قرمز رنگ راه راه يمنى است . « حَبرات » جمع حَبْره ، از بُردهايى است كه به آن بُرد حَبْرَه مىگويند ، بُرد حبر هم به صورت اضافه و هم به صورت صفت ( و موصوف ) به كار مىرود و از پارچههاى يمن است . « عصب » بردهاى يمانى است كه پشم آن به هم تابيده مىشود و پس از بستن رنگ زده مىشود و در نتيجه تارهاى رنگ نشدهاى به رنگ سفيد باقى مىماند كه به آن « بُرد عصب » و « بُرُود عصيب » مىگويند . و « انماط » نوعى فرش مخصوص روى شتر و مفرد آن « نمط » است . اين توضيحات را گروهى از علماى مورد اعتماد بيان داشتهاند .
از جمله كسانى كه گفته مىشود كعبه را پوشش دادند ، ولى ازرقى از ايشان نام نبرده است ، حضرت اسماعيل پيامبر عليه السلام است . دايىام به نقل از ابنجماعه برايم نقل كرد كه عبدالرزاق از ابنجُرَيج روايت كرده كه گفت : گروهى از علماى ما ، گمان دارند اولين كسى كه كعبه را پوشش داد ، اسماعيل پيامبر عليه السلام است .
ديگر از اين افراد ، عدنان بن ادّ است . برخى معتقدند كه وى نخستين كسى بود كه كعبه را پوشش داد . زبيربن به كار در كتاب خود « النسب » مىگويد : عدنان بن ادّ بيم آن داشت كه حرم ، كهنه و مندرس گردد ، بنابراين نشانها ( انصاب ) را قرار داد و اوّلين كسى بود كه كعبه را پوشش داد يا اين كه كعبه در زمان وى پوشش داده شد . از ديگر افراد ، بنا به نقل « سهيلى » « 2 » كه از ماوردى ، خالدبن جعفربن كِلاب است . عين سخن سُهيلى ، كه پس از
هامش
( 1 ) - نام اين پارچهها را در صفحات گذشته به : پارچهء كتانى ، پارچهء راهراه قرمز يمنى ، پارچهء لطيف يمنى ، بُرديَمانى و پارچهء پشمى ( كه روى شتر مىانداختند ) ، برگرداندهايم .
( 2 ) - الروض الأُنُف ، ج 1 ، ص 224