فصل پنجم : خدا بيامرزد آن را كه قدر خويش شناخت
از جمله سخنان حكمت آميز و معروف پيامبراكرم ( صلى الله عليه و آله و سلم ) اين است : « خدا بيامرزد آنكه قدر خويش شناخت . »
بسيارى از مردم وقتى اين گفته پيامبر را مىشنوند ، آنرا به معناى نهى آن حضرت از غرورى مىفهمند كه به هلاك نفس و پستى آن مىانجامد و مانع از رسيدن نفحات رحمت الهى - كه جز فروتنان سزاوارش نيستند و متكبران و برترىجويان نابحق و خودخواهان از آن بىبهرهاند - به آن مىشود . در تأييد آن نيز از معانى و آثار بسيارى بهره مىگيرند ، از جمله :
غرور ابليس بهخود كه خطاب به خداوند متعال هنگامى كه او را به سجده در برابر آدم فرمان داد ، گفت :
« أَنَا خَيْرٌ مِنْهُ خَلَقْتَنِي مِنْ نارٍ وَ خَلَقْتَهُ مِنْ طِينٍ »
( اعراف / 12 ) ( . . . گفت : من از او بهترم ! مرا از آتش آفريدى و او را از گل آفريدى ) اين غرور باعث حلول غضب الهى بر اين مخلوق شد و سبب شد تا بار گمراهسازى و فاسد كردن آفريدگان تا روز قيامت بر دوش او افتد .
يا غرور فرعونى كه خداوند عز وجل او را بر زمين زد و مثالى براى اولين و آخرينش قرار داد ؛ چون 1
پيامبر راهنمايى را به سراغش فرستاد :
« فَأَراهُ الْآيَةَ الْكُبْرى فَكَذَّبَ وَ عَصى ثُمَّ أَدْبَرَ يَسْعى فَحَشَرَ فَنادى فَقالَ أَنَا رَبُّكُمُ الْأَعْلى فَأَخَذَهُ اللَّهُ نَكالَ الْآخِرَةِ وَ الْأُولى »