شده بسيارى از آنها ، آورده شده است و هر پژوهشگر كمتر مىشود بابى از بابهاى فقه يا بخشى از بخشهاى آن را مورد بررسى قرار دهد و از امام رضا در آن باره ، نظر ، روايت يا حديثى نيابد و چه بسا در برخى بابهاى فقهى به دهها حديث از ايشان ، برخورد كند . گروهى از علما ، كتابى را در فقه به ايشان نسبت مىدهند كه ميان خود آن را فقه رضوى نام نهادهاند و مدعيند كه اين كتاب از تأليفات آن حضرت و به خط خودشان است . اينان مىافزايند كه جمعى از مردم قم نسخهاى از اين كتاب را به مكه آوردند قاضى سيد حسن اصفهانى آن را ديده و از نام مؤلف كه همان رضا بود و از برخى قرينههاى ديگر از جمله اين كه گفته است « از عالم شنيدم » كه عالم در كتب حديث ، لقب امام كاظم ( ع ) است و يا اينكه : « پدرم حديثم گفته » يا « از پدرم شنيدم » و از اين تعبيرها چنين نتيجه گرفته كه اين كتاب از تأليفات امام رضا ( ع ) است لذا نسخهاى از روى آن تهيه كرد و همراه خود به اصفهان برد و پدر مجلسى و نيز خود مجلسى را در جريان اين موضوع گذارد ، آنها نيز در صحت انتساب كتاب به امام رضا ، يقين حاصل كردند و مجلسى آن را از جمله منابع كتاب خود « البحار » قرار داد .
به نظر مىرسد نسبت اين كتاب به امام رضا ، تا پيش از آن تاريخ مطرح نبوده است و گروهى از بزرگان بر آنند كه كتاب ياد شده از تأليفات پدر شيخ صدوق است و شيخ صدوق ( ابو جعفر بن بابويه ) آن را در كتاب خود « من لا يحضره الفقيه » در بخش مربوط به على بن موسى گردآورده و آن را از روايات اسنادى به امام رضا ( ع ) تأليف كرده است . ولى اين روايات را بدون اسناد ذكر كرده زيرا او به مضمون روايت ، فتوا صادر مىكرد و چه بسا ، يكى بودن هر دو اسم ، سيد حسن اصفهانى و ديگران را در انتساب كتاب بر امام رضا ( ع ) ، دچار اشتباه كرده باشد .
و گفته مىشود كه كتاب ياد شده متعلق به ابن ابى غراقه معروف به « شلمغانى » است و اين نسبت را سيد حسن صدر در اجازهاش به شيخ آغا بزرگ تهرانى مطرح ساخته و گفتههاى ديگرى نيز مطرح است .
در هر حال اعم از اينكه اين كتاب از نوشتههاى آن حضرت باشد يا نباشد مىتوان گفت بيشتر محتواى آن از ايشان صادر شده و در شمار آثار ايشان است كه مؤلف آنها را جمع آورده ولى سندهاى آنها را حذف كرده لذا اين توهم پيش آمده كه كتاب را خود امام نوشته است .
محدثين از جمله تأليفاتى كه به ايشان نسبت دادهاند رسالهاى است در طب
سيرة الأئمة الاثني عشر ( ع ) ( زندگانى دوازده امام ع ) ( فارسي ) — صفحة 427
مساهمون: هاشم معروف الحسني
ص٤٢٧