و در سخن از حق كسى كه ديگرى را شاد كرده است ، فرمود : اگر منظور او اساسا شاد كردن و شادمانى تو بود ابتدا خداى را سپاس گو و سپس از وى تشكر كن و چون او آغازگر اين پيام شادىبخش بوده او را پاداش ده و هديهاى برايش در نظر بگير ولى اگر شادمانى تو برايش مطرح نبود ابتدا خداى را سپاس بگذار و سپس از او تشكر كن چرا كه او سببى از اسباب نعمتهاى الهى براى تو شده است و پس از آن براى وى آرزوى خير و نيكى كن چرا كه اسباب و علل نعمتها ، از هركجا كه باشد بركت است هر چند ، ناخواسته باشد .
و در مورد آنچه بايد با اهل ذمة كرد فرمود : حكم [ اسلام ] در مورد آنان ، اينست كه آنچه را خداى از آنان پذيرفته ، بپذيرى و همين بس كه خداوند عهد خود به آنان داده و امانشان بخشيده است و با همان حكمى كه بر خود روا مىدارى در معامله با آنها ، حكم كن و عهد و پيمان خدا و رسول و وفاى به عهد خدا ، مانع از ستم بر آنان شود كه رسول اكرم ( ص ) فرموده است : هر كس با طرفهاى پيمانش ظلم كند ، با وى دشمنى ورزيده است پس در مورد آنان از خداى بترس .
اين رسالهء امام همچنانكه گفتيم مشتمل بر پنجاه حق در موضوعهاى مختلف است كه ما براى اجتناب از اطالهء كلام به همين اكتفا كرديم .
سيرة الأئمة الاثني عشر ( ع ) ( زندگانى دوازده امام ع ) ( فارسي ) — صفحة 184
مساهمون: هاشم معروف الحسني
ص١٨٤