تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه از خراسان تا بختيارى ( فارسى ) — صفحة 234

مساهمون:

ص٢٣٤
در تهران در ميان طبقات عالى اجتماع ، اين نوع احتياطات تخفيف يافته است ولى در ايالات و ولايات پرهيز و احتياط باقى است و مدت‌زمانى لازم است تا تخفيف يابد . در ايران هميشه يك نفر كاتوليك ، فرانسوى محسوب ميگردد و ارتودكس‌ها روسى بشمار ميروند و پروتستان‌ها همواره انگليسى ناميده ميشوند و اين خود يك اشتباه بزرگى است كه بواسطهء بىاطلاعى ارمنىها در ميان آنها توليد شده است . وقتى كه يكنفر ارمنى گريگورى با تبليغات كشيشان بمسلك ارتودكس ميگرود ، ميگويند كه او از ارمنى بودن دست كشيده و روسى شده است . يكى از ارمنىهاى گريگورى از دادن اعانه بكشيش امتناع كرد و عذرش اين بود كه من انگليسى شده‌ام ديگر براى چه پول بكشيش ارمنى بدهم ، ميسيونرها كوشش‌هاى زيادى كرده‌اند كه اين اشتباه را رفع نمايند ولى هنوز كاملا به مقصود خود موفق نشده‌اند .

خصائل ذاتى ايرانيان

ايرانيان ذاتا بسنن و عادات و رسوم قديمى خود علاقه تامى دارند و در تمام انقلاباتى كه در اين سرزمين روى داده است ايرانى هميشه ساعى بوده است كه از سنن و عادات نياكان خود دست نكشد و بجاى اينكه از آداب و رسوم فاتحين تقليد كند هميشه كوشش داشته است كه آنها را بآداب و اخلاق خود آشنا ساخته از اين حيث بر آنها مسلط گردد . بطور كلى ميتوان گفت كه اگر ايرانى بواسطهء استعمال ترياك فاسد نشود بسيار باهوش است و نيروى فهم و ادراكش قوى است ، ايرانى به سهولت متجانس ميگردد اما قوهء ابتكارش كم است . ايرانيان عموما متجسس و داراى افكار معنوى و فلسفى هستند ولى اغلب رؤيائى و خيالباف ميباشند و بندرت به كارهاى سودمند ميپردازند . ايرانى علاوه بر خيالبافى بسيار جاه‌طلب است و تصور مىكند كه از حيث هوش و فطانت بر ساير ملل بسى برترى دارد و تنها موجودى است كه از هرحيث بينظير است . ادبا و نويسندگان داراى حافظهء قابل ملاحظه‌اى هستند و در ميان آنها عدهء زيادى ديده ميشوند كه اشعار بزرگترين شعراى كشور خود را در خاطر محفوظ داشته و