و هنر و صنعت مداد ساختن 92 نيز در اين ملك بسيار است . چون اهل چين در نوشتن خطوط بسيار نزاكت به كار مىبرند و خوشنويسان بسيار هستند . از اين جهت نه تنها خوشنويسان در ميان ايشان بسيار عزت دارند بلكه مدادگران نيز بغايت معززاند . و صنعت مدادگرى 93 را نيز داخل صنايع كليه مىدارند و مىدانند . طريق نوشتن ايشان چنين است كه بر روى لوح 94 مرمر چند قطره آب مىچكانند ، قرص و حب مداد را بر بالاى آن لوح مىمالند و با قلمى 95 كه از موى خرگوش ترتيب دادهاند چيزى مىنويسند و كتابت مىكنند .
و در ملك چين استعمال بادزن 96 بسيار متعارف است نحوى كه هيچ كس را جايز و روا نيست كه از خانه بىبادزن بيرون آيد اگرچه هوا سرد باشد . اين عمل را بيشتر از براى زينت و بزرگى مىكنند نه از براى ضرورت . دستهء بادزن را از اقسام چيزها مىسازند مثلا از نى و چوب و دندان فيل و آبنوس 97 . و اصل بادزن از كاغذ و ابريشم و [ 23 ] از گياههاى خوشبو مىكنند و بر دسته نصب مىنمايند . و بادزن مردم اكابر و امرا از كاغذ سفيد و زرافشان 98 است . هر گاه خواهند آنها را مىپيچند و هرگاه خواهند وا مىكنند و در آنها اكثر اشعار و نكات سخنها مىنگارند . و نيز متعارف است كه به طريق سوغات و هديه براى يكديگر بادزن مىفرستند و اين نشان دوستى و اخلاص است پيش ايشان .
در اين بعضى چيزهاى قليل كه مذكور شد با فرنگيان تفاوت و مغايرت دارند و در باقى چيزها با وجود دورى و مسافت و بعد با ايشان موافقت دارند خصوصا در آداب طعام خوردن و نشست و برخاست و خوابيدن . چرا كه در بالاى تختها و كرسىها 99 چيزى مىخورند و بر بالاى صندلىها و كرسى مىنشينند و بر روى بسترهاى بلند 100 مىخوابند .
چين نامه ( فارسى ) — صفحة 19
مساهمون: ماتئو ريچى
ص١٩