پرده از هيچ زنى برنگرفتهام !
حافظ ابنحجر متوجه اين تناقض شده و در شرح حال « صفوان » در « اصابه » گويد : « از جمله امورى كه دانشمندان را متوجه تناقض اين احاديث با واقعيت تاريخى كرده اين است كه در آنها آمده است : « رسول خدا از « بريره » كنيز عايشه دربارهى او سؤال كرد »
در حالى كه « بريره » در آن زمان كنيز برخى از بنىهلال بود و امّالمؤمنين عايشه دو سال بعد يا بيشتر اورا خريدارى نمود ، يعنى زمانى كه « عباس » عموى پيامبر در مدينه بود . »
او همچنين دربارهى عباس و داستان خريدارى بريره سخنانى دارد كه در شرح حال آن دو در اصابه آمده است .
و در شرح حال « مغيث » از ابنعباس روايت كردهاند كه او خود ديده كه مغيث پس از آزاد شدن « بريره » در پس او مىرفته و مىگريسته است . و عباس اندكى پيش از فتح مكه در سال هشتم هجرى به مدينه هجرت كرد . « 1 »
بنابراين ، خريد بريره و آزاد كردن او از سوى عايشه در سال هشتم هجرى بوده نه در سال پنجم و ششم هجرى كه موضوع روايات « افك » و واقعه « غزوهى بنىالمصطلق » در آن سالها بوده است .
سرگردانى علما در رفع تناقض روايات صحاح و مسانيد در داستان افك
الف - جاحظ ابنحجر در شرح حال « صفوان » در « اصابه » گويد :
اشكال اين است كه صفوان چگونه از مباشرت با زنان ناتوان بوده است ، در حالى كه ابىداوود از ابىسعيد روايت شده كه او گفت : « زوجهى صفوان نزد رسول خدا آمد و گفت : « زوجهى صفوان نزد رسول خدا آمد و گفت : يا رسول الله ! شوهرم صفوان مرا مىزند » ابنحجر پس
هامش
( 1 ) - مراجعه كنيد : شرح حال عباس در استيعاب ، اسدالغابه و اصابه .