و گويد : « در خيبر زن مسلمان نبود ، و زنان موجود در آن يهودى بودند ، و جواز ازدواج با زنان اهل كتاب تا آن روز ثابت نيست ، تنها پس از فتح خيبر بود كه خداوند ازدواج با آنها را حلال كرد و در سوره مائده ( آيه 5 ) فرمود :
الْيَوْمَ أُحِلَّ لَكُمُ
. . .
وَ الْمُحْصَناتُ مِنَ الْمُؤْمِناتِ وَ الْمُحْصَناتُ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلِكُمْ
. . . ؛
امروز براى شما حلال شد . . . و زنان پاكدامن اهل كتاب پيش از شما . . .
و اين حليت در سالهاى پايانى و پس از « حجة الوداع » يا در آن سال بود . پس جواز ازدواج با زنان اهل كتاب در زمان فتح خيبر ثابت نيست . . . » « 1 »
ابن حجر در شرح حديث مذكور ، درباره « غزوه خيبر » گويد : « زمان فتح خيبر جاى « ازدواج موقت » نبوده است . زيرا ، در غزوه خيبر هيچ گونه متعه و ازدواج موقتى صورت نگرفته است . » « 2 »
وى در شرح همين حديث در باب « منع رسول خدا صلىاللهعليهوآله از ازدواج موقت در سالهاى آخرين » از سهيلى نقل كند كه گويد : « اشكال اين حديث آن است كه مىگويد : منع از « ازدواج موقت » در زمان فتح خيبر بوده ، و اين چيزى است كه هيچ يك از سيرهنويسان و راويان حديث آن را به رسميت
نمىشناسند . » « 3 »
ابن حجر همچنين سخن ابن قيم را - كه اخيرا گذشت - نقل كرده است . « 4 »
اين چيزى بود كه درباره « تحريم متعه » در زمان فتح خيبر آوردهاند .
ب ) تحريم گوشت الاغهاى اهلى در خيبر
ابن حجر از ابن عباس روايت كند كه او براى حلال بودن گوشت « الاغ اهلى » ه اين آيه استدلال كرده است :
قُلْ لا أَجِدُ فِي ما أُوحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّماً . . . ؛
بگو در آنچه كه به من وحى شده ، حرامى نمىبينم . . . « 5 »
هامش
( 1 ) . زاد المعاد ، ج 2 ، ص 204 ، فصل : فى اباحة متعة النساء ثم تحريمها .
( 2 ) . فتح البارى ، ج 9 ، ص 22 .
( 3 ) . فتح البارى ، ج 11 ، ص 72 .
( 4 ) . فتح البارى ، ج 11 ، ص 74 .
( 5 ) . فتح البارى ، ج 12 ، ص 70 ، باب لحوم الخيل .