تحريم عمر ، در اين حكم دچار ترديد شده بودند ، بيان كرده و بر آن تأكيد مىكردند .
5 . از عمير و ابىاسحاق روايت كنند كه ابن عباس آيه را چنين قرائت و تفسير كرده است :
فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ
-
إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى *
- . . . ؛ و زنانى را كه - براى مدت معلوم و تعيين شده - . . . »
6 . از مجاهد روايت كنند كه گفت : فما استمتعتم به منهن يعنى نكاح متعه [ ازدواج موقت ] .
7 . از عمرو بن مرّة روايت كنند كه از سعيد بن جبير شنيده است آيه را چنين قرائت [ و تفسير ] كرده است :
« فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ
-
إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى *
- . . . »
8 . قتادة گويد : آيه در قرائت [ و تفسير ] ابى بن كعب بدينگونه است :
فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ
-
إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى *
- . . .
9 . از شعبة بن حكم روايت كنند كه گفت : پرسيدم آيا اين آيه منسوخ شده است ؟ گفت : خير . « 1 »
10 . در احكام القرآن جصّاص نيز ، روايت ابىنضرة و ابىثابت از ابن عباس و حديث قرائت ابى بن كعب آمده است . « 2 »
11 . بيهقى در سنن كبراى خود از محمد بن كعب روايت كند كه ابن عباس گفت : « متعه [ ازدواج موقت ] » از ابتداى اسلام بوده و مسلمانان اين آيه را بدينگونه قرائت [ و تفسير ] مىكردند
: فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ
-
إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى *
- . . . « 3 »
12 . نووى در شرح بر صحيح مسلم گويد : آيه در قرائت [ و تفسير ] ابن مسعود چنين است :
فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ
-
إِلى أَجَلٍ *
- . . . « 4 »
13 . زمخشرى در تفسيرش گويد : از ابن عباس روايت كردهاند كه گفت : « اين آيه از آيات محكم است . » يعنى نسخ نشده ، و خود او هميشه آيه را چنين قرائت [ و تفسير ] مىكرد
: فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ
-
إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى *
- . . . « 5 »
هامش
( 1 ) . روايات شماره [ 2 تا 9 ] از تفسير طبرى است ، برخى از آنها را خلاصه كرديم .
( 2 ) . احكام القرآن ، ج 2 ، ص 147 .
( 3 ) . سنن بيهقى ، ج 7 ، ص 205 .
( 4 ) . شرح نووى بر صحيح مسلم ، ج 9 ، ص 179 .
( 5 ) . تفسير كشاف زمخشرى ، ج 1 ، ص 519 .