بخواهى عزت بخشى و هر كه را بخواهى ذلت دهى . همه نيكيها به دست توست و تو بر هر كارى توانايى .
3 . « ساق » و « قدم » خداوند در مكتب خلفا
در صحيح بخارى و صحيح مسلم و مسند احمد و توحيد ابن خزيمه و تفاسير طبرى و ابن كثير و سيوطى از ابوهريره روايت كنند كه گفت :
رسول خدا صلىاللهعليهوآله فرمود : « بهشت و جهنم با يكديگر به مناظره و مباهات پرداختند . جهنم گفت : من براى پذيرايى متكبران و جباران برگزيده شدهام ، و بهشت گفت : مرا چه شده كه تنها ضعيفان و عاجزان و افتادگان مردم وارد من مىشوند . خداوند به بهشت فرمود : تو رحمت من هستى ؛ و به وسيله تو هر يك از بندگانم را كه بخواهم ، مورد رحمت خويش قرار مىدهم . و به جهنم فرمود : تو عذاب من هستى ؛ و به وسيله تو هر يك از بندگانم را كه بخواهم ، عذاب خواهم كرد ؛ و هر دوى شما پر و انباشته شويد ، ولى جهنم سير نمىگردد تا خداوند قدم خويش بر آن نهد و جهنم نداى : بس است ! بس است ! سر دهد . » « 1 »
و نيز ، در صحيح بخارى و صحيح مسلم و سنن ابىداود و مسند احمد از ابوسعيد روايت كنند كه گفت :
شنيدم كه رسول خدا صلىاللهعليهوآله مىفرمود : « پروردگار ما « ساق » خود را نمايان كند و همه مردان مؤمن و زنان مؤمنه سجدهاش نمايند مگر آن كس كه در دنيا براى ريا و شهرت سجده كرده كه تا مىرود سجده كند ، پشت او سيخ و راست گردد و نتواند سجده نمايد . » « 2 »
مشروح اين روايت در صحيح بخارى ، كتاب التوحيد ، از قول ابوسعيد خدرى چنين
هامش
( 1 ) . صحيح بخارى ، كتاب التفسير ، تفسير سوره ق و كتاب التوحيد ، باب ان رحمة اللّه قريب من المحسنين ، ج 4 ، ص 191 ؛ سنن ترمذى ، كتاب صفة الجنة ، ج 4 ، ص 692 ؛ صحيح مسلم ، كتاب الجنة ، باب النار يدخلها الجبارون و . . . ، حديث 35 - 38 ، ص 2186 و 2187 ؛ توحيد ابن خزيمه ، ص 92 - 98 ؛ تفسير طبرى ، ج 26 ، ص 105 ؛ تفسير ابن كثير ، ج 4 ، ص 226 - 228 ؛ تفسير سيوطى ، ج 6 ، ص 106 .
( 2 ) . صحيح بخارى ، كتاب التفسير ، باب تفسير سورة القلم ؛ صحيح مسلم ، كتاب الايمان ، باب معرفة طريق الرؤية ، حديث 302 ، ص 167 - 168 ؛ سنن ابوداود ، كتاب الرفاق ، باب فى سجود المؤمنين يوم القيامة ، ج 2 ، ص 326 ؛ مسند احمد ، ج 3 ، ص 17 ؛ تفسير طبرى ، ج 29 ، ص 24 ؛ تفسير ابن كثير ، ج 4 ، ص 407 ؛ و تفسير سيوطى ، ج 6 ، ص 254 - 256 .