و نيز ، در صحيح بخارى و كنزالعمال از ابوهريره روايت كنند كه گفت :
رسول خدا صلىاللهعليهوآله فرمود : « دست خدا پر و انباشته است و انفاق و برداشت شب و روز از آن نكاهد . و فرمود : مگر نه آنكه از ابتداى آفرينش آسمان و زمين انفاق كرده و چيزى از آنچه در دست اوست كاسته نشده است . و فرمود : عرش او بر آب قرار گرفته و به دست ديگر اوست ، و ميزان پايين و بالا مىرود . » « 1 »
و نيز ، از ابو هريره روايت كنند كه گفت :
از رسول خدا صلىاللهعليهوآله شنيدم كه مىفرمود : « خداوند زمين را قبضه كرده و آسمانها را در يد قدرت خود در هم مىپيچيد و مىگويد : منم سلطان و صاحب اختيار . پادشاهان و سلاطين زمين كجا هستند ؟ » « 2 »
و نيز ، در كتاب توحيد ابن خزيمه در باب « اثبات دست براى خداوند جليل » آمده است : خداوند متعال - همان گونه كه در آيات محكم قرآنى ما را آگاه فرموده - داراى دو دست است . « 3 »
او سپس به مجموعهاى از آيات - از جمله آيات زير - استشهاد كرده است :
1 .
وَ قالَتِ الْيَهُودُ يَدُ اللَّهِ مَغْلُولَةٌ غُلَّتْ أَيْدِيهِمْ وَ لُعِنُوا بِما قالُوا بَلْ يَداهُ مَبْسُوطَتانِ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشاءُ ؛
« 4 » و يهود گفتند دست خدا بسته است . دستهاى خودشان بسته باد كه با اين گفته ملعون گشتند . دستهاى خدا گشاده است . به هر گونه كه بخواهد انفاق و بخشش مىكند .
2 .
فَسُبْحانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ؛
« 5 »
پس ، پاك و منزه است آن خدايى كه ملكوت و زمام هر چيزى به دست اوست و همه به سوى او بازگردانده مىشويد .
3 .
وَ تُعِزُّ مَنْ تَشاءُ وَ تُذِلُّ مَنْ تَشاءُ بِيَدِكَ الْخَيْرُ إِنَّكَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ؛
« 6 » هر كه را
هامش
( 1 ) . صحيح بخارى ، كتاب التوحيد ، ج 4 ، ص 186 ؛ كنزالعمال ، ج 1 ، ص 224 ، حديث 1130 و 1131 ؛ الترغيب و التذهيب ، ج 2 ، ص 48 ؛ تفسير ابن كثير ، ج 3 ، ص 126 ؛ تفسير قرطبى ، ج 6 ، ص 122 ؛ تفسير سيوطى ، ج 2 ، ص 526 .
( 2 ) . صحيح بخارى ، ج 3 ، ص 122 ؛ صحيح مسلم ، كتاب صفات المنافقين ، حديث 23 ، ص 2148 .
( 3 ) . توحيد ابن خزيمه ، ص 53 .
( 4 ) . سوره مائده ، آيه 64 .
( 5 ) . سوره يس ، آيه 83 .
( 6 ) . سوره آل عمران ، آيه 26 .