ابى اميه ازدى را به رودس فرستاد . جناده از جمله كسانى است كه از وى حديث روايت شده و ابو بكر و عمر و معاذ بن جبل را ديدار كرده بود . وفات جناده به سال هشتاد رخ داد و او رودس را به عنوه بگشود . رودس سرزمين پر درختى در دريا بود . به فرمان معاويه جماعتى از مسلمانان در سال پنجاه و دو در آنجا پياده شدند . گويند :
رودس از خرمترين جزاير و اندازهء آن حدود شصت ميل است و در آن ، درختان زيتون و تاك و ميوه و آبهاى شيرين موجود است .
محمد بن سعد از واقدى و ديگران روايت كرد كه مسلمانان هفت سال در قلعهيى كه براى ايشان در رودس ساخته شد اقامت گزيدند و چون معاويه بمرد ، يزيد به جناده نوشت تا قلعه را خراب كرده و باز گردد . معاويه مردمان را به نوبت به آنجا مىفرستاد . مجاهد بن جبر در رودس مقيم بود و براى مردم قرآن مىخواند . جنادة بن ابى اميه در سال پنجاه و چهار ارواد را بگشود و معاويه مسلمانان را در آن سكونت داد . از جمله كسانى كه در اين فتح شركت داشتند ، مجاهد و تبيع بن امرأة كعب الاحبار بودند و در آنجا مجاهد قرائت قرآن را به تبيع آموخت و به قولى ، قرآنخوانى را در رودس به او تعليم داد . ارواد جزيرهيى در نزديكى قسطنطنيه است . جناده به غزاى اقريطش رفت . در عهد وليد بخشى از آن گشوده و سپس باب فتح آن بسته شد . در عهد خلافت رشيد حميد بن معيوق همدانى قسمتى از آن را فتح كرد ، و سپس در خلافت مأمون ، ابو حفص عمر بن عيسى اندلسى معروف به اقريطشى به غزاى آن جزيره رفت و دژ واحدى را بگشود و در آن نزول كرد . از آن پس ، اندك اندك اقريطش فتح شد تا از روميان احدى در آن نماند و قلعههايشان ويران شد .
فتوح البلدان ( فارسى ) — صفحة 339
مساهمون: أحمد بن يحيى بن جابر ( البلاذري )
ص٣٣٩