به على چنين فرمود ، زمانى كه در جنگ تبوك او را جانشين خود بر مدينه كرد . مؤيّد مدّعا آن كه هارون كه به او تشبيه شده ، پس از موسى جانشين نبود ، بلكه در حيات موسى و چهل سال پيش از درگذشت او وفات كرد ، آنگونه كه نزد اهل اخبار و قصص مشهور است . گفتند : موسى ، هارون را فقط هنگام رفتن به ميقات پروردگارش براى مناجات ، جانشين كرد . اللَّه أعلم » « 1 » 10 - 7 .
شمسالدّين كرمانى
شمسالدّين محمّدبن يوسف كرمانى گويد :
« دربارهى حديث : أن تكون منّى ، يعنى در جايگاه او نزد من قرار گرفتهاى .
رافضىها براى اثبات خلافت على رضىاللَّهعنه به اين حديث چنگ زدهاند . خطابى گفت : اين سخن را ، پيامبر هنگامى به على فرمود كه به سوى تبوك خارج شد و او را همراه خود نبرد . گفت : مرا با خانوادهات بجا مىگذارى ؟ فرمود : آيا راضى نمىشوى كه . . . پس براى او مثال زد از اين امر كه موسى هارون را بر بنىاسرائيل گماشت ، هنگامى كه به سوى طور رفت . ولى خلافت بعد از مرگ به او نرسيد ، زيرا مورد تشبيه كه هارون است - پيش از موسى عليهما السلام درگذشت ، و در حياتش و زمانى خاص جانشين او بود ، پس اين امر در مورد كسى كه برايش مثال زده شد ( على عليه السلام ) همانگونه است » . « 2 » 11 - 7 .
ابنحجر عسقلانى
شهابالدّين ابنحجر عسقلانى گفت :
« به اين حديث استدلال شده بر استحقاق على نه ديگر صحابه براى خلافت بدان روى كه هارون خليفه موسى بود .
در پاسخ گفته شده است : هارون جانشين موسى در حياتش بود نه پس از مرگش ، چون بنابر اتّفاق ، او پيش از موسى درگذشت . خطابى به اين جواب اشاره كرد .
هامش
( 1 ) . شرح صحيح مسلم : 15 / 174 .
( 2 ) . الكواكب الدرارى فى شرح البخارى : 13 / 245 .