تشريح المسائل
* مقدّمة بفرمائيد اشكال شيخ به طريقه و وجه اوّل چه بود ؟
اين بود كه وجوب محتملين ( ظهر و جمعه ) ، يك وجوب ظاهرى ، مقدمى ، عقلى و ارشادى است و نه يك وجوب شرعى .
و لذا : نمىتواند قصد قربت و قصد وجه داشته باشد .
* با توجه به مقدّمهء فوق بفرمائيد حاصل گفتار مستشكل در ( يمكن اثبات . . . ) چيست ؟
اينست كه :
ما مىتوانيم كارى كنيم كه وجوب در كلا المشتبهين يعنى ظهر و جمعه ، شرعى مولوى شده تا مصحّح قصد قربت و قصد وجه هم باشد .
يعنى : بتوانيم هر دو نماز را به قصد آن وجوب شرعى مولوى انجام دهيم ، بدون اينكه تشريع لازم بيايد .
* جناب مستشكل راه درست كردن چنين وجوب شرعى چگونه است ؟
در پاسخ به شما مىگويم :
1 - احدهما يا محتمل اوّل و يا عملى را كه ابتدا انجام مىدهيم ، چه ظهر باشد و يا جمعه بالاجماع واجب است .
- چيزى كه واجب شد مىشود واجب شرعى مولوى كه بايد انجام شود .
* چرا مدّعى هستيد كه محتمل اوّل بالاجماع واجب است ؟
زيرا : موافق و مخالف چنين وجوبى را قبول دارند .
* آيا قبول موافق و مخالف در اينجا از يك حيث و جهت است ؟
خير ،
- مخالف ، از آن حيث وجوب محتمل اوّل را قبول دارد كه :
الف : اگر آن را انجام ندهد مخالفت قطعيّه لازم مىآيد .
ب : مخالفت قطعيه معصيت است و حرام .
پس : براى فرار از معصيت و حرمت قطعيه بايد آن را انجام داد .
- موافق ، از آن حيث وجوب محتمل اوّل را قبول دارد كه :
چون موافقت قطعيّه در علم اجمالى لازم است ، بايد آن را انجام داد .