آتن ودر مناطق ديگر مديترانه بودند ، فرهنگ يوناني همان فرهنگى ايلياد همر وپرستش خدايان المپ وپيروى از سيرت وحشيانه وستمكارانه ودور از انسانيت خدايان باستانى آتن بود ، وحتى سقراط بجرم مخالفت باطني با آن شرك وعقيدهء ابتدايى وحشيان شمال اروپا اعدام شد وحكماى ديگر نيز از بيم جان ، تاب گفتار آن را نداشتند وبا وجود تأثير عميق خود ، حكمت واعتقاد توحيدي إيران باستان در سطح انديشمند غرب آن زمان ، اين حكمت هرگز نتوانست شرك وچندگانهپرستى همرى را از فرهنگ يوناني بزدايد .
بنابراين ، در سراسر مقدونيه وآتن ويونان وروم آن زمان فرهنگ والا وپيشرفتهاى نبود كه به فرهنگ هزار سالهء إيران باستانى وهند وبابل ومصر چيزى بدهد وإسكندر آن را براي مشرقيان بار مغان ببرد .
آنچه كه همراه با سپاه إسكندر به سوى مشرق روانه شد ، شهوت نابودسازى تمدنهاى باستانى ، معابد ، كتابخانهها وكاخها وشهرها وكشتن مردم بىگناه وآتش زدن آثار عظيم تاريخي بود .
دوم آنكه آنچه را كه مورخان معاصر آن را خرافات وجادو وعرفان مىنامند ، شايد همان أصول بهرهگيرى از نجوم واحكام نحوست يا سعديّت أوقات وباصطلاح ، طالع بيني بوده كه بقول يكى از فيزيكدانان معاصر « 1 » علم پيشرفتهء امروز آن را تأييد مىكند ، يا اعتقاد به تأثير برخى اعمال ورياضتها در قدرت فوق العادة روح بوده كه حقيقتي تجربى وبيرونى است ، اگرچه انجام آن دشوار است وهركس را به آن راه نمىباشد .
ديگر تأثير عجيب اعداد وحروف در خارج بوده ، كه با تركيب حروف واعداد
هامش
( 1 ) تائوى فيزيك ، فريتيو كاپرا .