عدىّ كه عمر مىگفت : ما چنين مىخوانديم : « لا ترغبوا عن آبائكم فانّه كفر بكم » ، سپس به زيد بن ثابت گفت : آيا چنين است ؟ گفت : بله .
و گفته : حديث كرد ما را أبو مريم ، از نافع بن عمر الجمحى ، و حديث كرد ، مرا ابن أبى مليكه ، از مسور بن مخرمه ، گفت : عمر به عبد الرحمن بن عوف گفت : آيا نمىيابى در آنچه بر ما نازل شده : « أن جاهدوا كما جاهدتم اوّل مرّة » را ؟ زيرا كه ما آن را نمىيابيم ! جواب داد : از ساقطشدههاى از قرآن است .
و گفته : حديث كرد ما را ابن أبى مريم ، از ابو لهيعه ، از يزيد بن عمرو المعافرى از ابو سفيان كلاعى ، كه مسلمة بن مخلد الانصارى روزى به أصحاب گفت : خبرم دهيد از دو آيه در قرآن كه در مصحف نوشته نشدهاند ، پس به او نگفتند - با اينكه ابو الكنود سعد بن مالك در ميان آنها بود - پس مسلمه چنين گفت : « إنّ الّذين آمنوا و هاجروا و جاهدوا في سبيل اللّه بأموالهم و أنفسهم ألا أبشروا أنتم المفلحون * و الّذين آووهم و نصروهم و جادلوا عنهم القوم الّذين غضب اللّه عليهم أولئك لا تعلم نفس ما أخفى لهم من قرّة أعين جزاء بما كانوا يعملون » .
و طبرانى در معجم كبير خود از ابن عمر آورده كه گفت : دو مرد سورهاى خواندند كه رسول خدا صلّى اللّه عليه ( و آله ) و سلّم به آنها آموخته بود ، و آن را در نمازشان مىخواندند ، پس يكى از شبها براى نماز برخاستند ، ولى حتى يك حرف آن را ندانستند ، فرداى آن شب به خدمت رسول خدا صلّى اللّه عليه ( و آله ) و سلّم رفتند ، و آن جريان را براى آن حضرت عرضه داشتند ، فرمود : از سورههايى است كه نسخ شده ، پس خود را از آن مشغول نماييد .
و در صحيحين از أنس دربارهء جريان بئر معونه - كه عدهاى كشته شدند و آن حضرت بر قاتلان آنان نفرين مىكرد - آمده : أنس گفت : و دربارهء آنها قرآنى نازل شد كه آن را خوانديم تا اينكه برداشته شد : ( أن بلّغوا عنّا قومنا أنّا لقينا ربّنا فرضى عنّا و أرضانا ) .
و در مستدرك از حذيفه است كه گفت : آنچه شما مىخوانيد ربع آن است - يعنى : سورهء براءة - .
حسين بن المنادى در كتاب خود النّاسخ و المنسوخ گفته : و از آنچه نوشتهاش از قرآن برداشته شد ولى از دلها حفظ آن نرفت : دو سورهء قنوت در وتر است ، الخلع و الحفد .
الإتقان في علوم القرآن ( فارسى ) — صفحة 85
مساهمون: جلال الدين السيوطي
ص٨٥