مىشود كه همتى پست در نظر به شمار مىآيد .
خلاصهء كلام در مقام غرق آن است كه سالك ، آثار علمى و افعالى و احوالى خود را در بارگاه قرب الهى تسليم حضرت حق مىكند و وقتى لايحهء شهود را استشمام كرد و انوار تجليات ازليّه را مشاهده نمود ، بلا درنگ در آن مستغرق مشود و اين استغراق در قلب سالك واقع مىشود و قلب سليم همين است كه وقتى سالك عابد آن را تحصيل كند ، تنها استغراق هرچه دارد را موجب رستگارى مىداند . چرا كه خداى متعال فرمود :
يَوْمَ لا يَنْفَعُ مالٌ وَ لا بَنُونَ
إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ .
« 1 » به پيشگاه اهى مال و بنون سودى ندارد مگر قلب سليم .
اينجاست كه سالك ، قلب خود را صحرايى بىانتها و سرسبز از انوار تجلى و شهود حضرت جمعى مىبيند ، به قول مولوى :
گام در صحراى دل بايد نهاد * ز آنكه در صحراى گل نبود گشاد
ايمن آباد است دل ، اى دوستان * چشمهها و گلستان در گلستان « 2 »
هامش
( 1 ) . شعراء / 88 و 89 .
( 2 ) . مثنوى ، دفتر سوم ، بيت 514 و 515 .