تخطي إلى المحتوى الرئيسي

وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 562

مساهمون:

ص٥٦٢
گرمسيرات از طرف قوام الملك و چهار نفر از اشخاصى كه در قلعه بوده‌اند كشته شده‌اند . مورخهء روز چهارشنبه هفدهم شهر ذيقعده الحرام 1316 مطابق بيست و نهم ماه مارچ 1899 . زين العالدين خان برادر فتح الملك كه حاكم آباده و بوانات بود و خويشى نزديك به جناب نظام الملك دارد از شيراز رفت به آباده استقبال جناب نظام الملك . اهل آباده چون از مشار اليه شاكى بودند تمام آنها تا سه فرسخى آباده به شكايت بيرون آمده بودند ، خيلى شكايت كردند . جناب نظام الملك مجلس استنطاق فراهم آورده بودند كه جهت شكايت آنها چيست . بعد كه معلوم مىشود از بابت زين العالدين خان و اجحاف و تعدى زياد كه كرده بود شكايت داشتند . بقسمى زين العالدين خان را بىاحترام كردند و فحش زياد پيش روى جناب نظام الملك به مشار اليه دادند ، نايب او را گرفته زنجير كردند . بعد از آباده كه حركت كرده‌اند از قرار مذكور زين العابدين خان اشتباه كارى كرده ، دو سه نفر از اهل آباده از آنهاييكه شكايت كرده بودند جناب نظام الملك مىگيرد كه به شيراز بياورد ، تمام اهل آباده مىريزند كالسكه‌هاى نظام الملك را كه تمام در آنها زن بوده بهم مىبندند و نمىگذارند كه كالسكه‌ها حركت كنند تا آنكه اشخاصى را كه گرفته بودند رها مىكنند . خيلى بىاحترامى نسبت به جناب نظام الملك مىكنند . ديگر آنكه فتح الملك رفت بچاپارى استقبال جناب نظام الملك كه ايشان را ديده مراجعت نمايد . روز بيست و ششم وارد شيراز مىشوند ، بنقد كه حكومت ايشان رموزهء خوبى ندارد تا بعد چه شود . ديگر آنكه ديشب كه شب چهارشنبه بيست و چهارم شهر ذيقعده بود در منزل ميرزا مهدى نام منشى نصير الملك جمعى از فسايىها و بعضى از اهل شهر ميهمان بوده‌اند ، آخر شب مست مىشوند ، ميرزا مهدى را مستى وامىدارد بعد از رفتن ميهمانها تفنگ برداشته عقب ميهمانها تفنگ مىاندازد . آنها خود را پنهان مىنمايند . شاهزاده آقا پسر مرحوم صدر شيرازى كه از طرف مادر شاهزاده و از طرف پدر از علما است چون همسايه بودند مىآيد درب كوچه كه ببيند چه خبر است ، ميرزا مهدى گلوله به آن بيچاره مىاندازد ، فورا كشته مىشود ، و همان شب يكى از فراشان حكومت ميرزا مهدى را مىگيرد ، حال در حبس است ولى جميع شاهزادگان و علما و اهل شهر در منزل مقتول جمع شده‌اند و خيال دارند قاتل را به سزا برسانند ، ليكن تا حاكم وارد نشود معلوم نيست چه حكمى دربارهء قاتل بشود . مورخهء روز چهارشنبه بيست و چهارم ذيقعده الحرام 1316 مطابق پنجم ماه اپريل 1899 .

از 25 ذيقعده 1316 مطابق 6 اپريل 1899

جناب نظام الملك روز جمعه بيست و ششم شهر ذيقعده چهار ساعت به غروب آفتاب مانده وارد شيراز شدند . تمام اهل شهر از اعيان و اشراف و كسبه از زن و مرد استقبالى از ايشان كردند خيلى جمعيت شده بود ، از تل سلام شليك توپ كردند تا وارد شيراز و داخل ارگ حكومت شدند .
وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 562 | على اكبر سعيدى سيرجانى