والىگرى آمد .
( 36 ) ميرزا جواد خان سعد الدوله اوايل سخت مشروطهخواه و حتى شورشى بود و از مردم لقب « ابو المله » گرفت . بعد برگشتى كرده و به استبداد گرائيد ،
( 37 ) مسيو نوز رئيس مستشاران بلژيكى در ايران بود كه گويا دستنشاندگى روسهاى تزارى را داشته است ، او به وزارت پست و تلگراف هم رسيد همانست كه در مجلس بالماسكهاى لباس روحانيان ببر كرد و دستارى بربست و غليان كشيدن گرفت و عكس برداشت . از مسببات آغاز شورش مشروطه يكى هم اين رفتار ناهنجار او بود ، بعد از عزل او مسيو موليتور آمد پس از آن مسيو دكركر ، تا اينكه در سال 1313 شمسى به خدمت همه مستشاران پايان داده شد و اولين رئيس گمرك ايرانى دكتر سجادى بود .
( 38 ) از مجتهدان تبريز بوده است ، بازماندگانش بشغل بازرگانى پرداختند ، كاملا موفق .
( 39 ) بمعنى اغوا كردن و به گمراهى انداختن آمده است
( 40 ) بازرگان بىآزار و بىيكسوئى بوده و عضويت انجمن را داشت ، براى ارعاب مشروطهخواهان هدف گلوله قرار گرفت ، اما درمان پذيرفت .
( 41 ) امين التجار پدر معتمد التجار كه نماينده مجلس شد ، و غير از خود برادران ديگر هم داشت .
( 42 ) « لوكيفر ، در پايان صفحه 45 از مأمورين خارجى در گمرك تبريز بوده است
( 43 ) صاحبجمع از درباريان بود و تا قبل از شهريور 1320 زنده بود و با قيافه
مجموعه آثار قلمى ثقة الاسلام شهيد تبريزى ( فارسى ) — صفحة 478
مساهمون: ميرزا على تبريزى ( شهيد )
ص٤٧٨