محتاج به طول زمان است و اگر يكى از آلات آن بشكند از كار بازخواهد ماند . . كارهاى كردنى زياد است و علوم يادگرفتنى مثل تهيه آب براى شهر و نظاير آن و علم ذوب آهن كه از امور مهم است و غير ذلك كه همه موقوف بر همت فائقة الخيال رجال است .
اگر حضرت اشرف امجد والاهمت فرمايند سايرين نيز بقول شاعر كه گفته :
« همت اگر سلسلهجنبان شود * مور تواند كه سليمان شود
ممكن است كه بجوشوخروش آيند و يك دفعه چون شعله آتش علم زنند و خس و خاشاك فقر و مسكنت را پاك بسوزانند . . تمام
* * *
نامه شماره 31 - چهارم شوال 1325
كاغذ 24 شعبان و چهارم رمضان شما رسيد . اين كاغذ را منفردا بشما مينويسم چنان كه نوشتهايد حركت عيال را من نيز تصويب ندارم ولى حركت شما در اين زمستان هم حسنى ندارد ، در خصوص مملكت شما خيلى تند ميرويد و چنان تصور ميكنيد كه آنچه شما ميدانيد ديگران نمىدانند ، ابدا لازم نيست كه شما قربان تقىزاده برويد ، شما از دور مىشنويد ما در نزديك مىبينيم ، تقىزاده را ، تكذيب ندارم ، و در كليه امورات خيلى خوب است اما لايق قربان شدن مستشار الدوله است . تازه مد شده چنانچه وقتى « اووت 167 اؤنى » معمول شده بود ( حالا ، 168 توخداسان ) مىگويند . حتى ميرزا حسين واعظ نوشتند « تاقى قارداش 169 توخداسان » من هم بشما مىنويسم « توخداسان ، توخداسان » ، بارى اگر خيال تهران داريد بسيار خوبست مدتى هم آنجا باشيد . اين ملاحظات ( شئونات ) است كه ماها را خسر الدنيا و الآخره كرد .
اما بروات و ماليه آذربايجان امسال دو ثلث كسر كرد . ما خودمان يكصد و پنجاه خروار غله ديوان داشتيم كه هرساله خروارى شش تومان قيمت ميدادم امساله تمام عين خواهند گرفت و خروارى 15 تومان بما تمام خواهد شد . . .