طايفهء چهارم از گروه اول و ايشان ملوك عرباند كه مملكت عرب و يمن داشتهاند و دو قوم بودهاند : يكى بر مملكت عرب و يمن والى و يكى آنكه يمن تنها داشتهاند .
ذكر ملوك عرب
كه در عهد ملوك عجم ، شام و بحرين و عراق داشتند . ايشان شش نفرند :
1 . جذيمة الابرص - او را جذيمة الابرص گفتندى و پارسيانش ابرش « 1 » گفتندى . و چون مملكت اشكانيان در تراجع افتاد ، اين ملوك برخاستند و مملكت عرب بگرفتند و اگر چه ذكر اين ملوك تقديم تأخيرى دارد ، زيرا كه اين تبعان - كه ذكر ايشان بعد از اين خواهد آمد - قديم العهدند و اولى آن بود كه ذكر ايشان پيش از اين بودى ، امّا غرض ما سلسله و ترتيب ملوك عجم است . از اين سبب در اين موضع نهاده شد تا ذكر اشكانيان كه آخر ايشان اردوان بوده با اول ساسانيان كه اردشير بابك است پيوسته شود و ذكر ملوك حبشه با اول اكاسره متّصل شود كه آن نوشروان است تا آخر كه به يزدگرد بن شهريار ختم شود .
از اين سبب ذكر تبابعه و اشكانيان كه هر دو پيش از اين طوايف بودهاند كه ذكر رفت در آخر نهاد . و العذر عند كرام النّاس مقبول . اگرچه در فهرست ، اشكانيان را در طايفهء دوم نهادهام .
آمديم باز سر حكايت :
بدان كه ملوكى بودهاند از قوم عاد باقى مانده و مملكت عرب قديما ايشان داشتند و ايشان را « ارمانيان » گفتندى ؛ به روزگار جماعتى از عرب بنى تميم ، و بنى تميم با تبع بيامدند به عراق . و او آن تبّع بود كه ذكر او خواهد آمد . چون تبّع بگذشت ، از هر قبيله بعضى در عراق و سواد و موصل بازماندند و عراق پر از عرب گشت . پس با اين ملوك ارمانيان كه ذكر رفت [ 161 ] حرب كردند و ممالك عراق عرب از ايشان بستندند و همه را قهر كردند .
و اوّل كسى از آن عربان كه به ملكى بنشست مالك بن فهر بود ، و او بتپرست بود و
هامش
( 1 ) . ابرص : برصدار و پيس ، ابرش : آنكه بر پوستش نقطههاى سفيد دارد .