تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فهرس التواريخ ( فارسى ) — صفحة 450

مساهمون:

ص٤٥٠
مسيحى وليم « 1 » چهارم پسر سيمين جارج سيم « 2 » كه پادشاه ذيجاه انگلستان بود وفات يافت . مدت سلطنتش هفت سال و عمرش هفتاد و يك سال و ده ماه . در روز هجدهم از فوتش اركان دولت او را دفن كردند . چون جارج سيم ولد اكبر خود را كه وليعهد كرده بود و پس از پدر سلطنت نمود از او بجز دخترى كه در حيات پدر مرده بود اولادى نشد ، پسر دوم جارج نيز امير نظام بود و پيش از برادر مرده بود پسر سيم كه وليم چهارم بود در چهارده سالگى نايب دويم جهازات جنگى و امير بحر بود . پس از فوت برادر به هفت سال ازين پيشتر صاحب تاج و كمر شده ولى از او اولادى نمانده بود و دو دختر داشت كه مرده بودند و دختر برادر كهترش كه فوت شده است ؟ و نامش و يك طوريه « 3 » و وليعهد سلطنت بود پس از عم بر تخت نشست و به شاهى پرداخت . و پادشاه ايران اطراف هرات را ويران كرده به التماس بعضى و به شفاعت جمعى از دور هرات عزيمت رجعت فرمود . و بعضى جهازات دولت انگليس كه به جزيرهء خارك و بوشهر آمده بودند و سكنى داشتند نواب فريدون ميرزا فرمانفرماى فارس به حضرت شهريارى عرضه داشت و سبب آن به تحقيق پيوست و پادشاه غازى به مراجعت تصميم عزم فرمودند . « 4 » .

سال هزار و دويست و پنجاه و چهارم

در نوزدهم جمادى الثانى اين سال به حكم مصلحت و شفاعت دولتخواهان ، پادشاه جم جاه ايران بر اهالى هرات رحمت آورده از خارج هرات كوچيده منزل به منزل مراجعت
هامش
( 1 ) .William. ( 2 ) .Georges III. ( 3 ) .; Queen Victoria. ( 4 ) - هدايت در اين كتاب كه گويا نخستين تأليف تاريخى اوست نخواسته داستان پرحماسهء محاصرهء هرات را كه ظاهرا افغانهاى سركش ولى باطنا انگليسيها از آن دفاع مىكردند و شرح بهانه‌جوئيهاى سفير انگليس و انگشت در شير زدنهاى او و استودارت وابستهء نظامى سفارت و قهر سفير و لشكركشى دريائى دولت بريتانيا و تصرف خارك و انصراف اجبارى محمد شاه را بدهد . محمد شاه در بازگشت اعلاميه‌اى داد كه ما به اطمينان قول‌وقرار سه وزير مختار و سه قرارداد با دولت انگليس براى تأديب ياغيان هرات و جلوگيرى از اسارت ايرانيان شيعه اقدام به محاصرهء هرات كرديم ولى دولت انگليس بر خلاف مولول سه قرارداد رسمى مانع اقدام دولت ايران شد .