ميرزا وارث تخت و تاج خاقان صاحبقران رفت .
نواب سيف الدوله محمد ميرزا در خارج اصفهان به ميان فوجى سرباز جديد اصفهانى كه مايور خان « 1 » ارمنى سرهنگ آنان بود بماند و شاهيسون خارج اردو را غارت كرده برفتند و اهالى شهر ابواب را ببستند . شاهزادگان جليل الشان بر در باغ سعادت آباد اجتماع و نواب ركن الدوله را در اين رجعت بر خود امير گردانيدند . امين الدوله از خارج شهر به شهر آمده تاج الدوله را برداشته بهاتفاق به شهر برده محافظت خواست .
نواب ركن الدوله تاج و جيقه و بازوبند و خفتان و شمشير و كمر و خنجر مرصع خسروى را برداشته به برادر خود امام ويردى ميرزا سپرد . بسيارى از اثاثهء سلطنت بر زمين ماند و نعش مطهر خاقان عرش آشيان بىروان را در تخت روان گذاشته بىتاج و تخت غريوان و سوگوار برداشته از خارج شهر با توپ و تيپ و موافقت چاكران قديم دار المرزى و استرابادى ابو ابجمعى نواب اسكندر ميرزا خلف ملك آراى مازندران از راه نطنز حركت به دار الامان قم دادند . افواج عراقى توابع سپهدار چندين بار ارادهء جنايتى و خيانتى و تاختنى و غارتى كردند ، از بيم سپاه مازندران و جلادت امراى آن سلطان نتوانستند . از هر شهر و ده كه عبور واقع مىشد از عزادارى و بىقرارى نمونهء قيامت كبرى به ظهور مىرسيد و ارادت اهل ايران به حضرت خاقان خلد آشيان به وضوح مىانجاميد . آخر الامر در پنجشنبه چهارم رجب وارد قم و نعش را بر گرد معصومه گردانيده به مرقد معين برگردانيده تربت مطهره را به قانون قبر گسترده جسد شاهنشاه ايران را در آن نهادند و آن گنج الهى را در خاك پنهان داشتند . سه روز و سه شب به قرائت و شيلان و طلب مغفرت و عزادارى درگذشت .
مدت عمر آن حضرت شصت و هفت سال بوده و سى و هشت سال و پنج ماه اضافه سلطنت نموده و بسا بنياد ملوكانه در هرشهر و بلوك ايران از آن ملك الملوك در ميان است . آن حضرت پادشاهى بزرگ با حشمت و شوكت و صفات حميده بوده در محاسن صورى و معنوى بىنظير و بدين كثرت اولاد ، پادشاهى در هيچ طايفه ظهور ننموده . عدد اولاد ذكور و اناث خاقان عرش آشيان به دويست و شصت نفر رسيده بود . متدرجا يكصد و پنجاه و نه نفر از ايشان وفات يافتند و در رحلت آن حضرت پنجاه و سه پسر و
هامش
( 1 ) - روضة الصفا : « ماليور خان » . و مسلم است كه باز ماژور ( مايور ) را كه بهمعناى سرگرد است ( و به انگليسى ميجر ) بهجاى اسم شخص آورده است .