روسيه بىمانعى داخل شده خوى را تصرف نمودند . بيژن خان گرجى از جانب نواب نايب السلطنه به نزد بسقاويج رفته پيغامات تهديدآميز تخويفانگيز برده جواب ملايمت و مصالحه آورد و مقرر شد كه در دهخوارقان ملاقات و مقالات شود . نواب نايب السلطنه بنه و آغروق را با نواب اميرزاده بهرام ميرزا و امراى قاجار از راه ارومى و سلدوز به مياندوآب مراغه كه معروف به رحمت آباد است فرستاده و خود به اردوى روسيه روى نهاد . نواب ركن الدوله حرم محترم را محافظت نموده به زنجان رسانيد و از آنجا بهاتفاق حاجى على اصغر مازندرانى خواجهباشى و عبد اللّه خان دماوندى به همدان روانه شدند .
حضرت خاقان صاحبقران بعد از اطلاع از اين حالات به هيچگونه اضطرابى در مزاج مبارك راه نداده در كمال وقار به نظم امورات و اصلاح مفاسد پرداخته به احضار شاهزادگان احكام صادر فرمود . و چون ينارال رازن از معتمدين روسيه در ميانج به فريفتن ايلات گرمرود و خمسه و شقاقى آمده بود ميرزا محمد تقى صاحب ديوان على آبادى كه مدتها به وزارت خمسه مأمور و اهالى آن بلاد را به حسن سلوك با خود مهربان نموده مأمور به محافظت آن حدود شد . و نواب شيخعلى ميرزا حسب الامر به توقف زنجان مقرر آمد . و غلامحسين خان سپهدار عراق با ده هزار پياده و دو عراده توپ دررسيد . و نواب محمد قلى ميرزا با ده هزار نفر از مازندران دررسيد . نواب محمد تقى ميرزا با شش هزار سوار و پنج عراده توپ حاضر شد . شجاع السلطنه حسنعلى ميرزا با سپاه خراسان و رايت سعادت آيت حضرت امام رضا ( ع ) ورود يافت .
اما در روز ورود نواب نايب السلطنة العلية العاليه به دهخوارقان ، بسقاويج و همهء صاحبمنصبان دولت روسيه با احترام تمام به استقبال شتافتند و كلاه برداشته هريك مورد التفاتى شدند و جناب آصف الدوله را نيز از تبريز آوردند . پس از گفتگو بسقاويج گفت كه دولت روسيه را در اين مخالفات بيست كرور ضرر رسيده و مخارج شده ، هرگاه داده شود رفع خلاف مىگردد . فتحعلى خان گيلانى به طهران آمده صورت حال را معروض راى خاقان صاحبقران داشت و مقبول نيفتاد . بعد از آمدوشد بسيار به ده قرار گرفت كه هشت كرور داده شود و دو كرور به مدارات مهلت گرفته آمد . سرجان مك دانلد ايلچى مختار دولت انگليس با بسقاويح قرار مصالحه داده و حكيم مك نيل « 1 » صاحب
هامش
( 1 ) .John Mc Neill