اسد اللّه نورى مازندرانى به انجام اين خدمت مأمور گرديد .
در بهار اين سال نواب اشرف نايب السلطنه به نظم آذربايجان مراجعت فرمود . و سليمان خان و رضا قلى خان و ابراهيم خان قاجار به همراه او مأمور شدند . لشكر اطراف احضار و همه حاضر آمدند مگر دستجات شقاقى كه از تدبيرات صادق خان شقاق پيشه توقف را اولى ديدند و صادق خان مورد قهر حضرت خاقان گيتى ستان آمده در خانهاى تنگتر از گور محبوس ماند تا در شدت جوع به عالم فنا رجوع نمود و محمد على خان برادرش به سركردگى شقاقى منصوب شد و به ريش سفيدى طايفهء مزبور برادر ديگرش سارو خان سرافراز شد ، و پسرش در جرگ يساولان حضور منسلك شد .
نواب حيدر قلى ميرزا از صبيهء نواب مرتضى قلى خان قاجار عم خاقان كامكار در اين سال متولد گرديد .
و نواب محمود ميرزا « 1 » نيز در اين سال از كتم عدم قدم به وجود نهاد .
از شعراء آقا محمد على اصفهانى متخلص به « شيدا » درگذشت . و همچنين مهدى بيك شاعر شقاقى بمرد .
و از مشايخ و كاملين عهد ، جناب حاجى عبد الوهاب نائينى - قدس سره العزيز - در نود و شش سالگى رحلت نمود .
سال هزار و دويست و پانزدهم
اللهيار خان بعد از رفتن ميرزا اسد اللّه از فرار خود نادم گرديد . در دوشنبه دويم ذيحجه عم زادهء خاقان گيتى ستان ابراهيم خان با مهديقلى خان دولو و حسين خان قاجار قزوينى و ده هزار سوار و پياده به محاصرهء آق قلعه روان شدند ، و به امير گونه خان كرد زعفرانلو حاكم خبوشان و ابراهيم خان شادلو حاكم اسفراين حاكم صادر شد كه به ابراهيم خان پيوندند و به تسخير قلعه كمر همت بندند . موكب ظفر كوكب خاقان در نهم ماه حركت فرمود و پنج روز در چمن نمكه عرض لشكر ديده شد و در خارج قلعهء مزينان توقف فرمودند . نواب حسينقلى خان برادر كهتر خاقان صاحب قران به تسخير قلعه مأمور شد . اهالى ينگى قلعه - كه از مستحدثات اللهيار خان بود - خوددارى نمودند و بعد
هامش
( 1 ) - از شاهزادگان فاضل و دانشمند قاجارى و مؤلف چندين كتاب منجمله سفينة المحمود و گلشن محمود .