چو كوشش در آن ملك بسيار شد * خليفه به دستش گرفتار شد
15 ششم روز ماه دؤم ناگهان * سرآورد بر وى بزارى جهان
چل و شش بدش عمر با چارماه * كه با تخمه بر وى جهان شد سياه « 1 »
ديارى كه بُد رشك خُلد برين * ز دوزخ بترشد در آن جنگ و كين
هزاران هزار اندر او بىگناه * به تيغ مغل « 2 » شد بخيره تباه
به قسم مغل « 3 » شرح اين جنگ و كين * عيان كرد خواهم به راى رزين
20 در ايّام او از مغل « 6 » پادشا * كيوك خان « 4 » و منكو « 5 » بد آن جايگاه
ابو بكر در فارس از سلغرى * به كرمان دو عمزاده در مهترى
مبارك يكى قطب دين بد دگر * علادين و خورشه به الموت در
در ايران هولاكو ز يكسر شهان * فزون پايگه كرده اندر جهان
پس از قتل مستعصم نامور * نگشتند عبّاسيان شه دگر
25 ز بد حالشان گشت بتر بسى * نياريدشان در شمارى كسى
شنيدم كز آن قوم يك نامور * خليفهست در مصر و آن بوموبر
و ليكن ندارد چنان پايه مرد * كه شايد از او در مهى ياد كرد
كه در خطبه و سكّه و در طراز * بود نام ناصر نه ز آن سرفراز
در آنجاست بر قلعهاى شهر بند * جز اين نيست فرمان آن هوشمند
30 كه چون فتنهاى اوفتد در ديار * به سلطان كند باز تفويض كار
اگرچه بدند آن گزيده شهان * ز پانصد فزون پادشا در جهان
ولى هم سرانجام از كهتران * شدند كمتر آن نامبرده سران
بلى دولت ارچه بود ديرباز * ز نكبت ندارد به گيتى جواز
بدونيك و بيشوكم و خوب و زشت * بود در پى همدگر در سرشت
هامش
( 1 ) ( ب 16 ) ( دوم ) . در اصل : جهان شد سباه .
( 2 ) ( ب 18 ) ( دوم ) . سب : مغلول .
( 3 ) ( ب 19 ) . سب : مغول .
( 4 ) ( ب 20 ) ( دوم ) . كيوك خان - كيوك خان بن اوكتاى قا آن بن چنگيز خان . ( تاريخ جهانگشاى جوينى ، ج 1 سال 1329 ، ص 31 ) .
( 5 ) ( ب 20 ) ( دوم ) . منكو - منگو . پسر تولى بن چنگيز اولين قا آن از خاندان تولى كه به سال 646 به تخت قا آنى نشست و در سال 657 وفات يافت . ( دهخدا ، ذيل منگوقا آن ) .
( 6 ) ( ب 20 ) . سب : مغول .