( 783 ه . ق ) گفتار در تسخير شهر هرات « 1 »
چون خاطر مبارك حضرت صاحبقرانى از انديشهء قلعهء فوشنج بپرداخت ، عنان عزيمت به جانب « 2 » هرات معطوف گشت و ملك غياث الدين 145 را ديو غرور با استوارى حصار و بسيارى اعوان و انصار فريفته ، اسباب مقاومت و مقابله مهيا و آماده گردانيده بود ، روز چهارشنبه كه لشكر ظفر قرين به آنجا رسيد ، باغات را خراب كردند و ديوارها بينداختند و شهر را از اطراف و جوانب در ميان گرفتند و گورگه زده سورن انداختند ؛ و يرليغ همايون صدور يافت كه در مقابلهء حصار خندقى رعايت حزم را فروبرده ، جاى خود محكم سازند ، امر عالى را به امتثال تلقى نمودند و حضرت صاحبقران به سعادت و اقبال سوار شده ، گرد شهر و بارو دوران مىفرمود و مداخل و مخارج آن را به نظر احتياط مطالعه مىنمود مخالفان كمر كين بسته در دروازه بگشادند و جماعتى « 3 » غوريان همه مردان كار و پيلافگنان شير شكار بيرون آمدند و جنگى عظيم درپيوست .
[ نظم ]
حدّت دندان رمح زهرهء جوشن دريد * صدمهء آسيب گرز تارك مغفر شكست
شست به پيغام تير خطبهء جان فسخ « 4 » كرد * دست به ايماى تيغ منبر پيكر شكست
پاورقی
( 1 ) . الف : - عنوان .
( 2 ) . الف ، م : + صوب .
( 3 ) . الف ، ع : جماعت .
( 4 ) . ع : فتح .