( 4 ) احداث الزمان :
اين كتاب نيز از مراجع مؤلف است ، كه در آغاز طبقه ( 23 ) دو بار نام آن را مىبرد ، و مؤلف آن را ابى عبد الله بن عبد الرحمن بن عبد الله ابى الليث الشيبانى مىنويسد .
ولى اين احداث الزمان ، ما سواى احداث الزمانى است ، كه حاجى خليفه ذكر مىكند ، چه وى مؤلف آن را ابى سليمان داود بن محمد الاودنى الحنفى مىشمارد ، كه در اودنه يكى از قراى بخارا ميزيست . [ ( 1 ) ]
( 5 ) سنن ابو داود سجستانى :
در آغاز طبقه 23 مؤلف ما ازين كتاب حديثى را نقل مىكند ، و در مآخذ وى شامل است . سنن ابى داود از جمله صحاح سته و از كتب معروف حديث است ، كه مؤلف آن سليمان بن الاشعث بن اسحق الاسدى السجستانى است ، كه در سال ( 202 ه ) متولد و در شوال سال ( 275 ه ) در بصره از جهان رفت ، وى احاديث را از احمد بن حنبل و عثمان بن ابى شيبه و قتيبه بن سعيد و ديگر ائمه بزرگ شنيد ، و وقتى كه كتاب سنن خود را در حضرت استاد احمد بن حنبل عرضه داشت قبول افتاد ، و پسنديده گرديد خلاصه : - ابو داود سجستانى از ائمه بزرگ حديث بوده ، و كتابش هم در بين اهل علم و دانشمندان اسلامى شهرتى دارد و ابراهيم حربى گفته بود : - وقتى كه ابو داود به تاليف سنن خويش پرداخت ، علم حديث را نيكوتر از آهن داود ( ع ) به خود نرمتر و ملايمتر ساخت [ ( 2 ) ]
( 6 ) البدو و التاريخ تاليف مقدسى :
از كتب معروف تاريخ است ، كه در سال ( 355 ه ) در شهر بست كنار هيرمند بنام البدو و التاريخ از طرف فيلسوف و متكلم و مورخ عربى مطهر بن طاهر المقدسى نوشته شده ، و در سال ( 1899 ع ) بسعى خاور شناس معروف كلمانهوارت (
ClamentHauort
) در شش جلد از پاريس با ترجمهء فرانسوى آن چاپ و نشر شده است ، حاجى خليفه اين كتاب را بنام ابو زيد احمد بن سهل بلخى نسبت داده و ناشر كتاب هم بر چند جلد اول آن همين نام را نوشت ، ولى در اواخر ملتفت گرديد ، و نام مؤلف اصلى آن را دريافت و طبع كرد
هامش
[ ( 1 ) ] كشف الظنون ج 1 ص 43 -
[ ( 2 ) ] مقدمهء تيسير الوصول ص 9