چند كرت از پيش ( لشكر ) غور و غزنين منهزم شد ، و بعاقبت اين [ ( 1 ) ] سلاطين پيش ازو نقل كردند و چند كرت از حضرت دار الخلافة أمير المؤمنين المقتفى [ ( 2 ) ] بامر اللّه و ( از ) أمير المؤمنين الناصر لدين اللّه خلع [ ( 3 ) ] فاخره به حضرت سلطان غياث الدين طاب ثراه و اصل شد و كرت اول ابن الربيع آمد . و قاضى مجد الدين قدوه ، با او بدار الخلافت رفت ، و كرت ديگر [ ( 4 ) ] ابن الخطيب آمد [ ( 5 ) ] و پدر اين داعى مولانا سراج منهاج طاب مرقده [ ( 6 ) ] با او نامزد شد بدار الخلافه [ ( 7 ) ] .
چون از حضرت ناصر لدين اللّه خلعت رسيد ، نوبت پادشاهى او پنج شد و سلطنتش عرض [ ( 8 ) ] و بسط گرفت و از مشرق هندوستان و از سرحد چين و ماچين تا در عراق ، و ( از ) آب جيحون و خراسان تا كنار درياء هرمز خطبه باسم مبارك اين پادشاه تزيين يافت ، و مدت چهل و سه سال [ ( 9 ) ] مملكت راند و ادرار و انعام او به اطراف مملكت اسلام از شرق تا غرب و عجم و عرب و تركستان و هند باهل [ ( 10 ) ] خير و اصحاب علم و زهد و صفوت و اصل گشت و اسم جمله ارباب استحقاق [ و ] صدقات آن ممالك در دواوين و دفاتر او مذكور بود [ ( 11 ) ] و مدت عمر او شست و سه سال بود ، و نقل آن پادشاه معظم از دار فنا بدار بقا [ ( 12 ) ] در شهر هرات [ ( 13 ) ] بود ، روز چهار شنبه بيست و هفتم ماه جمادى الاولى سنه تسع و تسعين و خمسمائه ( بود ) و روضهء او در جوار مسجد جامع هرات ( شد ) رحمة اللّه عليه رحمة واسعه . و حق تعالى [ ( 14 ) ] ذات سلطان غياث الدين محمد سام [ طاب ثراه ] را بانواع عنايت ظاهر و باطن مزين گردانيده بود و حضرت او را از افاضل علما و اكابر فضلا و جماهير حكما و مشاهير بلغا آراسته كرده ، و درگاه با جاه او جهان پناه شده ( بود ) و مرجع افراد مذكوران ( دنيا ) گشته . از كل مذاهب مقتدايان هر فريق جمع بودند و شعراى بى نظير حاضر ، و ملوك كلام نظم و نثر در سلك خدمت بارگاه او منتظم .
هامش
[ ( 1 ) ] مط : آن
[ ( 2 ) ] مط : المستضيء
[ ( 3 ) ] مط : خلعت
[ ( 4 ) ] مط : دوم
[ ( 5 ) ] راجع بمبادله اين سفراء به تعليق ( 2 ) رجوع شود .
[ ( 6 ) ] ثراه
[ ( 7 ) ] مط : با او نامزد دار الخلافت كردند
[ ( 8 ) ] اصل : عوض .
[ ( 9 ) ] در يك نسخه مط : 40 سال ، ولى اصح 41 سالست
[ ( 10 ) ] مط : بر اهل .
[ ( 11 ) ] مط : ممالك مذكوره در دواوين او برد فاتر ثبت بود
[ ( 12 ) ] مط ، و نقل او از دنيا بدار الخلد .
[ ( 13 ) ] مط ، هرات شد
[ ( 14 ) ] در اصل ، اين مبحث تا به آخر ( ذكور و اناث ) بعد از شرح اسماى اولاد و وزراء و فتوحات آمده ، ولى مطابق به مط و ترجمه راورتى اصلاح شد .