خطاى او در داخلهء ملك اظهار كراهت مينمايند تا بيك درجه حق داشتهاند ، ليكن عمده سبب اين كراهت آنست كه در عهد صدارت حاجى مرحوم شاهزاده معتمد الدوله در فارس نايب الاياله بودهاند شرحى از سازگارى ايشان با انگليس و پارهء خيالات ديگر معروض درگاه گردونجاه سلطنت شد ، اگرچه آن نسبتها تهمت بود ولى حاجى
هامش
( دكتر كلوكت ) طبيب شخصى اعليحضرت به دكتر شما شرحى مستقيما بنويسد و از ايشان تقاضا نمايد كه در معالجهء شاهنشاه شركت نمايد . اينك استدعا دارم نظر موافق خود را در مورد مطلبى كه ديروز به آن اشاره فرموده بوديد بدينوسيله اعلام بدارم ، لذا به محض وصول يادداشت دكتر كلوكت اجازه فرمايند دكتر شما نيز به آستان مبارك بندگان اعليحضرت همايونى شرفياب شده و با بهترين وجهى مشغول معالجهء اعليحضرت شود . حاجى ميرزا آقاسى . »
پس از وصول اين نامه سفير دولت انگليس كه مىخواست هرچه زودتر از جريانى كه به زودى رخ خواهد داد مطلع شده و ترتيب كار را مطابق سبك معمول سياست انگليس با شرايط زمان وفق دهد ، لذا فورا ( دكتر ديكسون ) را روانهء قصر مىنمايد ، دكتر نامبرده پس از معاينهء شاه يادداشتى فورا به كلنل فرانت مىفرستد كه اينك عينا نقل مىشود :
« نامهء دكتر ديكسون مورخهء 4 سپتامبر 1848 از قصر شاه به كلنل فرانت وزير مختار دولت انگليس :
عزيزم ، نقاهت و ضعف مزاج شاه هنوز مرتفع نشده و ما هر دو تصميم گرفتهايم ، اجازهء حمام به او ندهيم ، بار زبان كمى تقليل پيدا كرده و تب پائين آمده است ولى خيلى ضعيف شده است صبح امروز دكتر كلوكت حال شاه را خيلى بد و وخيم تشخيص داد ، لذا فورا شخصى را نزد حاجى فرستاد ، الساعه حال شاه وخيم است ولى اميد بهبودى به كلى قطع نشده و تصور مىكنم حال وى نسبت به ديروز نه بدتر و نه بهتر مىباشد . دكتر ديكسون ، در حاشيهء نامه علاوه شده ( هم حاجى و هم من از اعليحضرت استدعا نموديم كه نزد شاه بمانيم و به منزل خودمان برويم . دكتر ديكسون » متاسفانه روز بعد « محمد شاه » دار فانى را وداع مىگويد و سفير دولت انگليس بلافاصله مراتب را به شرح زير به وزارت امور خارجهء انگلستان گزارش مىدهد :
« طهران 5 سپتامبر 1848 ، شماره 78 از كلنل فرانت وزير مختار دولت انگليس به - ويسكونت پالمرستون وزير امور خارجه :
عالى جنابا ، با كمال تأثر خبر رحلت اعليحضرت محمد شاه را به عرض مىرسانم ، اين حادثهء رقتآور ، ديشب ساعت 9 بعد از ظهر اتفاق افتاد ، اعليحضرت با كمال آرامى بدون هيچگونه دردى دار فانى را وداع كرد ، چند ساعت پيش از اين مصيبت دكتر ديكسون به من خبر داد كه هيچگونه اميدى به اعادهء صحت شاه باقى نمانده است . من مستر آبوت را با نامهئى فورا به تبريز روانه كرده ، به او سپردم تأكيد نمايد هرچه زودتر والاحضرت وليعهد خود را به طهران رساند ، با تقديم احترامات فرانت . »