اين ايام موقوف گرديده محض براى مشق قشون و مختص سان است و در سمت قبله « 1 » ميدان مدرسه نظامى واقع است كه لوى « 2 » پانزده پادشاه فرانسه در تاريخ هزار و هفتصد و پنجاه و يك عيسوى بنا نموده و مختص براى تربيت پانصد نفر از اطفال نجباى فرانسه - كه پدرشان در دعوا كشته شده و دولت چندانى نداشته باشند - تعمير گرديده .
توصيف يك مدرسهء نظامى
و اين عمارت مشتمل بر سه دستگاه عليحده و سه دروازه و سه حصار متصل بهم هستند ، و هركدام حياط بزرگى در وسط و از اطراف تقسيم مىشود بحياطهاى كوچك ، گلكارى و دوره حجرات تحتانى و فوقانى براى خانههاى معلمين و صاحبمنصبان و رؤساى آنجا و براى سكناى عمله و خدّام مدرسه است . و اين سه دست عمارت واقع شده است در قبلهء ميدان كه اين سيصد و پنجاه ذرع عرض ميدان همه عمارت مدرسهء نظامى و يكصد و پنجاه و پنج آقشقه « 3 » از مدرسه بميدان بازميشود كه هريكى يك ذرع و نيم عرض و سه ذرع بلندى و آئينه يكپارچه است .
بنائى است بس عالى و باشكوه مثل كوه طرف قبله ميدان را گرفته است ، و كل اين مدرسه از اصل و فرع از سنگتراش است . هر سنگ يك ذرع [ و ] نيم طول سه چارك قطر دارد كه كلا تراشيده و چنان نواخت گرديده است كه جرز و جفتكارى با فحوا معلوم مىشود از مدرسه وسط كه بناى اصلى و مدرسه بزرگ است ، دروازه وسط با يك دستگاه عمارت جنبين تحتانى و فوقانى از مدرسهء بزرگ چندقدمى بيشتر برآمده
هامش
( 1 ) - مقصود جنوب ميدان است .
( 2 ) - در اصل چنين است و امروز معمولا لوئى مىنويسند .
( 3 ) - بگفتهء پروفسور ايوانف اين كلمه با املاءOkoshkoروسى و به معناى پنجرهء كوچك است .