در كمال انتظام و استحكام به نظر درآمد . مدرسين علوم غريبه « 1 » از علوم متداوله در ميان مسلمين و از علومى كه در ميان حكماى فرنگ متداول و مشهور است از رياضى و هيئت ليميا و سيميا و حكمت حكماى يونان و لغات مختلفه و ساير علوم غريبه در آنجا بتدريس اشتغال داشته يحتمل ده هزار نفر جوانان مستعد صاحب ذهن و ذكاء متعلم و طلبهء علوم در آن مدرسه ميبودند .
زياده از چهارصد هزار تومان اخراجات بناى آن مدرسه شده بود موقوفاتى چند در سالى زياده از دويست هزار تومان به جهت آن مدرسه معين كردهاند كه صرف اكل و شرب و ضروريات طلبهء آن مدرسه مىشود .
قريب پنجاه هزار جلد كتاب از هر علم از علوم در كتابخانهء آنجا ملاحظه گرديد كه سه هزار جلد آن كتب عربى و فارسى بود و چهار دفتر از مثنوى ملاى روم را به خط خودش كه نسخ بود رقم نموده بود ، در آن كتابخانه ملاحظه نموده كه اغلب اشعار لغات مشكله را خود تفسير نموده در حواشى كتاب نوشته بود .
بارى بعد از تماشاى مدرسه و كتابخانه غذائى صرف شده بعد از آن در گلزار و بوستانى كه متصل بمدرسه بود سير و گردش نموده طرف مغرب به منزل مراجعت نموديم .
و شب سهشنبه بخانهء ليدى قصد « 2 » مهمان بوده به آنجا رفتيم بسيارى
هامش
( 1 ) - نسخهء مجلس : . . . در كمال انتظام است و در نهايت استحكام مدرسهء علوم غريبه . نسخهء ديگر در هردو جا : غريبه
( 2 ) - در هر سه نسخه چنين است . در رموز السياحه : ليدى قصيت .