را خفيف و بىعزت مىنمود » « 1 » .
ص 117 ، س 16 : امراى جانقى كه مىشود آن را شوراى عالى حكومتى تلقى كرد ، عبارت بودهاند از قورچىباشى ، قوللر آقاسى ، ايشيك آقاسى باشى ، تفنگچى آقاسى به همراه اعتماد الدوله ، ديوان بيگى و واقعه نويس . در اواخر عهد شاه سلطان حسين ناظر و مستوفى الممالك و امير شكارباشى نيز به اين جمع اضافه مىشدند و اگر موضوع بحث جانقى اعزام سپاه به جايى بود ، سپهسالار هم اضافه مىشد « 2 » .
ص 117 ، س 17 : محمد مؤمن خان ايشيك آقاسى باشى بود كه در سال 1110 ه ق / 1698 م پس از ميرزا محمد طاهر وحيد به سمت اعتماد الدوله منصوب شد و در سال 1116 ه ق / 1704 م در مشهد درگذشت « 3 » .
ص 117 ، س 19 : اعتضاد السلطنه ابداليها را يكى از سه شعبهء اصلى افاغنهء سره بنده مىداند و طوايف و شعبههاى زيادى براى آن ذكر كرده است . طايفههاى اصلى آن عبارتند از :
تيرينى ، باركزايى ، فوفلزايى ، الكوزايى ، نورزايى ، اسحاقزايى ، ماكوئى و خوكيانى « 4 » .
ص 118 ، س 13 : بلوك غوروان ( غوريان ) در شمال هريرود و در بالاى شهر هرات قرار داشت « 5 » .
ص 119 ، ص 13 : روضات الجنات كوسويه را قصبهاى معموره در ميان صحرا معرفى كرده است و شرحى از جنگ اهالى آنجا با مغولها در سال 695 ه ق به دست مىدهد « 6 » . اين قصبه در حوالى رود هرات و شمال خرگرد قرار داشته است « 7 » .
ص 120 ، س 24 : در دامنهء كوههاى جنوبى جلگهء مشهد كمى جلوتر از رديف ساير كوهها ، كوه سنگى قرار دارد كه تخته سنگهاى بسيار بزرگى در آن ديده مىشود و بخش خاكى آن كم است . از كوه سنگى تا حصار و خندق قديم شهر مشهد تقريبا سه كيلومتر فاصله است « 8 » .
ص 121 ، س 10 : حملههاى افغانيها به مناطق شرقى خراسان تا سالها بعد ادامه داشت . در اينباره دستنوشتهاى مختصر و منحصر به فرد در كتابخانهء آستان قدس رضوى نگهدارى
هامش
( 1 ) - محمد خليل مرعشى ، مجمع التواريخ ، ص 15 .
( 2 ) - ميرزا رفيعا ، دستور الملوك ، مجلهء دانشكدهء ادبيات دانشگاه تهران ، ش اول و دوم ، سال 16 ، ص 75 .
( 3 ) - عبد الحسين خاتون آبادى ، وقايع السنين و الاعوام ، ص 547 و 557 .
( 4 ) - اعتضاد السلطنه ، تاريخ وقايع و سوانح افغانستان ، ص 33 . براى آگاهى از اصل و نصب ابداليها ر . ك لكهارت ، انقراض سلسلهء صفويه ، ص 112 - 110 .
( 5 ) - احمد رنجبر ، خراسان بزرگ ، ص 283 .
( 6 ) - محمد زمچى اسفزارى ، روضات الجنات فى توصيف مدينهء هرات ، ص 121 .
( 7 ) - لسترنج ، سرزمينهاى خلافت شرقى ، ص 383 .
( 8 ) - مؤتمن ، على : راهنما يا تاريخ و توصيف دربار ولايتمدار رضوى ، آستان قدس رضوى مشهد 1348 خورشيدى ، ص 374 .