اولوس دانسته « 1 » و در اين عهد پسر قونجى پسر سرتاقياى پسر آورده ، پادشاه آن اولوس است . باتو از اوكىقوجين خاتون در وجود آمده ، دختر ايلجى نويان از قنغرات ، و او را صاين خان مىگفتند ، عظيم معتبر بوده به جاى جوجى خان پادشاه شد و عمرى تمام يافت . چون پسران چهارگانهء چنگيز خان نماندند ، آقاى جمله نبيرگان او بود . و او را چهار پسر بود : سرتاق ، اولاقجى ، ابوكان ، نوقان . و باتو در سنهء خمسين و ستمائه ( 650 ) به كنار آب اتيل « 2 » وفات يافت و مدت عمرش چهل و هشت سال بود .
سرتاق از حكم يرليغ منكو خان قايممقام پدر شد و در راه نماند . اولاقجى بعد از يرليغ منكو خان قايممقام شد و به زودى وفات يافت . بعد از آن بركه قايم - مقام باتو شد در سنهء اثنين و خمسين و ستمائه ( 652 ) ، و در شوال سنهء ستين و ستمائه ( 660 ) با هولاكو خان مصاف داد و در سنهء خمس و ستين و ستمائه ( 665 ) در حدود شروان با اباقاخان مصافداده مراجعت نمود و از دربند گذشته به نزديك آب ترك « 3 » وفات يافت . مونكاتمور پسر توقان پسر باتو قايممقام شد و او نيز چند نوبت با اباقاخان مصافداد و عاقبة الامر مصالحت كردند تا در عهد ارغون خان رمضان سنهء سبع و ثمانين و ستمائه ( 687 ) باز لشكرىگران [ 169 - ر ] از آن ايشان بيامد مقدم ايشان تماتوقتا و نوقاى ، و با ارغون خان مصاف دادند و از مقدمان لشكر ايشان بولورتاى را با بسيارى بكشتند و باقيان منهزم بازگشتند ، و از آن وقت باز گرد منازعت نگرديدند . و منكوتيمور در سنهء احدى و ثمانين و ستمائه ( 681 ) وفات يافت ، و مدت پادشاهى او شازده « 4 » سال بود .
تودامنكو بعد از برادر پادشاه شد . بعد از آن پسران منكوتمور ، آلغو و طغربك و پسران داربر پسر نوقان تولهبوقا و كونجك ، تودامنكو را به علت آنكه ديوانه است معزول كردند و خويشتن به مشاركت پنج سال پادشاهى كردند و قونوقباى پسر منكوتمور را مقيد كردند ، از ايشان بگريخت و پناه به بلخنجى پسر كوكجو پسر بركجار برد و نزد نوقاى پسر ياقار پسر قرول پيغام فرستاد كه عمزادگان
هامش
( 1 ) - عبارت مبهم است .
( 2 ) - اين كلمه به صورت ايتيل در جهانگشا ( 1 : 222 ) آمده ، و همان رود ولگاست .
( 3 ) - ظاهرا رودخانهء اترك است .
( 4 ) - پ : شانزده .