صورت ملائكهء پردار از مفرغ ساختهاند كه واقعا مثل يك ملائكه چيزى است ، بسيار بزرگ مهيب ، صورت جنگهاى با فرانسه و نمسه و دانمارك « * » را از برونز در اطراف بنا درآوردهاند ، بسيار بسيار خوب و همهء اشكال امپراطور و سردارها و بيسمارك چقدر شبيه ، بسيار خوب صنعت كردهاند و از ايتاليا خاتمساز آوردهاند بالاى اين اشكال جنگگاهها را از سنگ موزائيك و خاتم سازى كرده است . آن هم اشكال جنگ و غيره است ، بسيار خوب روى هم رفتند آثار و صنعت و بنا از اين شهر گويا در دنيا نباشد و از توى ستون كه مىرود الى بالا كه ملائكه است گويا راه پله دارد كه آدم مىرود بالا . ناظم خلوت مىگفت دويست و چهل پله مىخورد و من رفتم آن بالا .
خلاصه دوباره سوار كالسكه شده در پارك و خيابانها گشتيم و رفتم الى شارلتان بورغ كه قصبهايست خارج از برلن كه اين آثار فتح و باغ و پارك آن ما بين شهر برلن و قصبه شارلتان بورغ واقع است . در اين قصبه عمارت قديم پادشاهان پروس است و باغ بسيار خوبى دارد . در جلو عمارت از آثار فتح الى آنجا نيم ساعت راه است . از رودخانه كوچكى كه پل داشت گذشتيم كه در حقيقت سرحد برلن و شارلتان بورغ است . رانديم تا رسيديم به عمارت . پياده شديم ، توى اطاقهاى تحتانى را گشتم يك پيرزنى گويا سرايدار اينجا بود ، آمد ، درها را باز كرده پردههاى قديم كهنه گوبلن فرانسه به ديوارها نصب بود .
مبل و اسباب خانه از فرش ، صندلى ، ميز همه از كهنه و قديم است كه همانطور نگاه داشتهاند . بعد بيرون آمده پياده در خيابانها و باغ كه بىمنتهاست راه رفتم ، همه چمن و گل است خيلى راه پياده رفتيم تا رسيديم به مقبرهء پدر و مادر همين امپراطور حاليه كه گليوم سوم باشد . معاصر ناپلئون اول بوده است همهء مقبره از سنگ سماق است با ستونهاى يك پارچه خوب ، چيزى كه در اين مقبره خيلى عجيب است ، حجارى مرمرى
هامش
* اصل : دانمارق