هند هلاند ، ژاوه ، بارمه و ساير آن جزاير را گرفت و بناى تهديد هندوستان را گذاشت .
چهار سال تمام هم بود كه با چين جنگ داشت . پكن ، نانكن و تقريبا نصف چين را گرفته بود . امريكا از راه برمه به چين مهمات مىرسانيد آن هم بسته شد . اسم دول متخاصم محور و [ مخالفين ] متفقين شد . سردار رشيد آلمان ( رومل ) در افريقا انگليس را تا العلمين عقب نشاند . حبشه و سامولىلند را انگليسها گرفتند . هيلاسلاسى اسب سفيد مارشال گرازيانى را سوار شد و وارد آديسآبابا شد . جنرال اكين لك را انگليسها از العلمين احضار [ كردند ] و جنرال مونتگمرى را فرستادند . در العلمين آنقدر پايدارى كردند تا مهمات و كمك كلى به آنها رسيد . مونت گمرى با لشكر هشتم بناى تعرض را گذاشت و رومل را همانطور كه آمده بود به عقبنشينى مجبور كرد ، شهر به شهر تا تونس در افريقا .
در روسيه از فراريان دول شكستخورده دستجات قشون تهيه شد و بسيار هم خوب جنگ كردند . هيئت دولتها هم در انگليس با راديو تبليغات مىكردند . همه را انگليس و امريكا پول و لباس مهمات مىدهد . قانون وام و اجاره از كنگره گذشت و امريكا به تمام دول آنچه بخواهند مىدهد .
مختصرا آلمانها تا شهر استالينگراد رفتند و از سمت جنوب هم تا كرچ و كريمه مسخر شد . بناى تهديد تركيه و شام و مصر و ايران شد . از افريقا هم تا العلمين و به سرحد مصر رسيده بودند . ايرانيهاى كمفرصت مثل جنگ بين المللى به جنبوجوش افتادند . عدهاى آلمانى ، ايتاليائى چه آنها كه مستخدم دولت بودند چه آنها كه براى تجارت كسب و غيره در اينجا بودند با دستهء جاسوسان آنها از نظامى و سويل زن و مرد شروع به تبليغات و پروپاگاند كردند . به طورى كه در تپههاى عباسآباد مشق نظام مىدادند .
ايران
مردم ايران هم كه دل پرى از همسايگان دارند و نمىدانند زورشان به آنها نمىرسد و اين كارهاى بلااثر نتيجهء معكوس مىبخشد ، مفيد نيست ، بلكه مضر است ، [ و ] به هو و جنجال و اين حركات زشت كارى صورت نخواهد گرفت در طهران و ساير شهرها اغتشاش شروع شد و آلمان را امروز يا فردا وارد خاك ما [ مى ] دانستند .
من طهران نبودم اينجا بودم . مطلب را هم درست فاش نكردند . چون خارج از كارها و سياستم به طور صحيح از كسى نشنيدهام . همينقدر گفتند براى رفع آشوب و كمك به روسيه و اخراج آلمانى و ايتاليائى و جاسوسان آنها و دستگيرى بعضى آشوبطلبها به