زياد شود .
حيفوميل در ماليهء قزوين
من پرسيدم آيا معلوم شده است چه مبلغ از ماليهء قزوين حيفوميل شده . گفت بفرمائيد سرقت شده . گفتم خيلىخوب سرقت شده . گفت از مال پارس ئيل الى قوى ئيل كه هفتماليات مىشود آنچه توانستيم از دفاتر و صورتها معين كنيم يكصد و شصت هزار تومان از نقد و جنس سرقت شده است . اما آنچه تحصيلدارها و مؤديان ماليات مفاصا حساب و سند دارند كه به رشوه و تقديمات كم يا زياد اين اسناد را گرفتهاند و نمىتوان فعلا معلوم كرد خيلىزياد است . مثلا در ايلان ئيل قحطى دولت جنس خود را چهل تومان تسعير قرار داد و تحصيلدارها يا پيشكار ماليه تا دويست تومان و اضافهتر گرفتهاند و قس على هذا خيلى معاملات ديگر . ملاحظه كنيد از يك قزوين كه منتهى صد هزار تومان نقد و شش هفتهزار خروار غله دارد اين مبلغ سرقت شده باشد آن ولايتى كه كروركرور مالياتبده است چه ميزان سرقت نموده باشند . از شهر قزوين مىتوان پى به آنجاها برد . ضرب المثل ايرانى كه مشت نشانهء خروار است .
متخصصين ماليهء انگليسى هنوز شروع به عمل ننمودهاند ، تحقيقات آنها كامل نشده است . شايد باز اوضاع مثل ايام بعد از وثوق الدوله شود ، دخالت ندهند .
ايران اصلاح نمىشود
مختصر آنكه ايران دچار غضب و سخط خداوندى است و مردمش به گفتهء اروپا مستحق همان حكومتى [ است ] كه دارند ، محال است بهبودى حاصل كند و اصلاح شود .
صد سال است عقب مىرود . شايد عمر بازگشت و عقبنشينى آن خاتمه نيافته . اگر اين طور نيست چرا باز ممتاز الدوله و مستشار الدوله و محتشم السلطنه را وزير مىكنند ، در حالى كه پنجاه مرتبه وزير شدند و به قدر خروگاوى از آنها كارى انجام نگرفته است . به عقيدهء من روسيه هم درست مىشود ، ارمنستان هم مستقل و آباد مىشود ، گرجستان و آذربايجان كوفتى هم سروسامان مىگيرد ولى ايران به همان حال سابق خود باقى است .
آرزوى تقسيم اراضى
عبد اللّه خان از طهران آمد . احكامى آورد كه اصلا ثلث سرباز و سوار مطالبه مىشود .
حكومت هم شرحى به ياور قزاقها نوشت رعايا را روانه كرديم . درحالىكه قريب سيصدتومان به آنها خسارت وارد شده است و يك ماه هم در شهر سرگردان ماندند و