انقلاب در روسيه
ميرزا محمّد على خان مسئله مهم خيلى خيلى تازهاى كه مىگفت استعفاى امپراطور روس است . و مىگفت روسيه مشروطه شده و امپراطور از طرف پسرش هم استعفا داده است . مىگفت سالداتها يك روز جمع شده تمام بازو يا سينهء خودشان را پارچه قرمز بسته بهسمت قونسلگرى رفتند بيرق را پائين آورده پاره كردند . بعد شلّهء قرمزى بهجاى آن پارچهء اولى دوخته نصب كردند . سرهاى مجسمه عقاب را هم شكستند . بعد خانهء براتف رفته براتف بيرون آمده سلام داد . آنجا هم همين كار را كردند .
حاليه در قزوين ابدا به صاحبمنصبان سلام نمىدهند ، اعتنا نمىكنند . ساعت يك از شب رفته هم كسى قادر نيست در كوچه يا خيابان عبور كند . اما نه روزنامه همراه آورده بود نه اعلاميه . اينها را هم دانه دانه به واسطهء سؤالات من گفت . هرچه هست در روسيه انقلابى برخاسته و بخت آلمان آورده . بايد منتظر روزنامهجات و مكاتيب تهران بود .
همهكس هم تعجب داشت كه چطور شده روسيه ساكت نشسته و در اين موقع مثل جنگ ژاپن روس بلوا و اغتشاش برنخاسته . دوما چندى قبل باز شد و گويا اين نتيجهء افتتاح آن باشد . آلمانها از اين انقلاب استفادهء كلى مىكنند .
گلولههاى مصرفى در جنگ
مسئلهء ديگرى كه مىگفت بغداد را مجددا عثمانيها گرفتند ، يعنى قشون فرونت ايران كه رسيد فتح كردند .
سه نمره « لندن نيوز » آورده بود اشكال زياد داشت . واقعا از ديدن بعضى تصاوير كه در موقع حمله است يا بمباردمان انسان وحشت مىكنند . مىنويسد از ماه اوت 1914 تا اوت 1915 آنچه ما گلوله استعمال كردهايم معادل است از گلولهء توپ هوتزر صحرائى هشت روز يك دوم روز از هزار و نهصد و شانزده باز گلوله در آن يك سال استعمال شده . از گلوله قسم موديم با هوتزر متوسط با پنج روز از سال 1916 براى هوتزرهاى بزرگ تمام آنچه در آن يك سال مصرف شده در يك روز صرف مىشود .
كارخانهء جديد دولتى كه براى تداركات جنگ ساخته شده پانزده ميل طول آن است كه نصف مصارف جنگ از آن بيرون مىآيد در هفته ده هزار تن ( سى هزار خروار ) گلوله بيرون مىدهد . از همه اقسام گلولهها شرپنل بيشتر استعمال مىشود و مىنويسد گلوله شرپنل اولين دفعه در جنگ واترلو استعمال شد .