بيطرفى ايران
در ايران همهجا برهم خورده . جماعتى از تجار و رؤساى اصناف در فرحآباد حضور مبارك اعليحضرت تشرف حاصل كرده اصرار در بيطرفى ايران دارند و مىگويند ما از طرف تمام ملت ايران عرض مىكنيم كه با برادران دينى خود جنگ نمىكنيم و اگر دولت تصميم ديگرى اتخاذ نمايد مخالف هستيم و همراهى به آن تصميم نداريم . اعليحضرت مىفرمايند تاكنون به غير بىطرفى رفتارى نشده و به رئيس الوزراء تأكيد مىكنم پيروى همين مسلك را بنمايد . از تمام ولاياتى كه سيم تلگراف داير بوده تلگرافات مفصل به طهران مخابره مىشود كه اينطور شهرت دارد دولت ايران مىخواهد با دولتين روس و انگليس همراهى و اتحاد كند ، به كلى مخالف با اين مقصود مىباشيم . كارى نكنيد كه ما ملت مطيع را بر عليه سلطان معصوم محبوب خود باز داريد . حتى از اصفهان به توسط سفارت عثمانى و امريكا دو تلگراف مفصل مخابره شده كه ما هرگز شمشير روى دولت همكيش ، همآئين خود نخواهيم كشيد و با هر كابينه و دولتى كه اين عنوان را بكند دشمن و مخالفيم .
كميتهء دفاع ملى در قم
در قم سليمان ميرزا و ساير متواريان « كميتهء دفاع ملى » افتتاح مىكنند و بلافاصله اسم آن را تغيير داده « كميتهء دفاع اسلام » مىگذارند و از اين كميته به همهجا دستور العمل داده مىشود و با عمال آلمان هم متصل مكاتبه و مخابره و مشورت دارند . سفير آلمان به كرمانشاه مىرود ، جمعى از مجاهدين به عراق مىروند و گويا قونسل و اتباع انگليس را توقيف كرده باشند . وجوه نقد بانك در همهجا ضبط مىشود . در همدان شهر تخليه شده و روسها نزديك شدهاند . كمپانى قالىبافى انگليس را غارت [ مىكنند ] و آتش مىزنند .
تلگراف به فرمانفرما
ماژر دماره سوئدى تلگرافى به فرمانفرما از همدان مىكند كه يا به فرنگستان برو يا بيا داخل مجاهدين شده جنگ كن ، و الا تمام املاك شما كه در اسدآباد و كرمانشاهان است تاراج و غارت و ضبط مىشود . در همهجا اموال اتباع انگليس ضبط شده . راه شسهء قم و عربستان « 1 » را هم تا هر جا ممكن بوده ضبط كردهاند .
هامش
( 1 ) - خوزستان صحيح است .