رقعهء شيخ
پس از عنوان - چون تقى خان عازم است لازم شد مختصرى مصدع شوم . اولا در خصوص اموال مسروقه آنچه لازمهء اقدامات بود شد و اين چند نفر قطعا سارق اموال هستند . ولى بايد به زحمات و سياست اقرار كنند ، به زودى مال دست نمىآيد . لذا ماندن تقى خان بىمورد بود . از اخبارات بهطور اجمال فعلا كه جرايدى در بين نيست مگر « عصر جديد » و « رعد » . آنها هم از سياسيات چيزى نمىنويسند و ما هم خبر درست نداريم همدان چه خبر است ، شيراز چه خبر است ، قم چه خبر است . آنچه هست و به چشم مىبينيم آمدن قشون روس است با توپخانه و مهمات زياد . فعلا در قزوين و راه همدان و طهران قريب پانزده هزار موجود است و متصل مىآيند . اوضاع غريبى است .
قونسل انگليس و بانك همدان و كرمانشاهان آمدند قزوين . هر صورت مسئلهء همدان اهميت دارد . خدا نكند آن كردها به اين طرف بيايند . باز منتصر الدولهء پدر سوخته در قم و عراق مىگويند پول جمع مىكند ، اعانه جمع مىكند . همان بازى سابق است . اما ممكن نيست با اين توپخانه كه وارد كردهاند بتوانند مقاومت كنند . حاجى خان ماژر با آن قواره خوب فرار كرد . از افادهء او من متأذى شدم ( تقى مىگفت كاغذ حكومت را برايش بردم گفت حاكم گه خورده . گفتم همينطور بگويم گفت بالاتر بگو ) . حكومت آمد به ادارهء ژاندارمرى . قزوين در كمال امنيت [ است ] . يك حركت خلاف از اين همه اردو ناشى نمىشود . امروز يك اعلان از طرف ليتنانت براتاف جنرال يك « كوردارمه » كه تازه آمده قزوين نشر شد ( ليتنان جنرال براتاف بايد باشد ) كه حاصلش اين است ما با ملت و دولت صلحطلب اين آب و خاك كارى نداريم ، براى استقلال اين آب و خاك و جلوگيرى از دشمنان ما آلمان كه بهطور قاچاق اسلحه وارد مىكند آمدهايم . ( مابقى كاغذ شخصى بود ) . [ پايان نامهء شيخ ]
رقعهء هرمز ميرزا
( از طهران فقط رقعهء هرمز ميرزا است كه در ظهر آن افخم الدوله مختصرى نوشته ) .
انشاء اللّه تعالى مزاج مبارك در كمال صحت و سلامت است . به نظرم تأخير در رسيدن مطبوعات يعنى اخبار مملكت على العجاله اثرات عمده در الموت نداشته باشد . از اتفاقات اخير چيزى كه امروز بهطور يقين مىتوان عرض كرد سلب آسايش عمومى است . بعضى در سفر ، برخى مبهوت در اصلاح كارها . از ولايات بىخبر چون اغلب سيمها قطع شده . اعمال انتريگ بالا گرفته تمام صحبتها منحصر به مسئلهء اقدامات آلمان